Մայրենի

Հասուն արտ, Դանիել Վարուժան

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Նըման բոցերու
Ցորենն է բըռնկեր`
Առանց այրելու:

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Երկինքն է կըրակ.
Հողը խորխոլած
Ծըղոտներուն տակ:

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Քառաշար հասկեր
Քառաշար սաթով
Արև՛ են հագեր:

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Բոռ, մեղու, պիծակ,
Քիստերուն մեջեն
Կ’անցնին զերդ փայլակ:

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Մերթ կ’ելլե, հովեն,
Դեղձանիկ մը, թի՛ռ,
Ոսկեծուփ ծովեն:

Օրո՜ր, ոսկո՛ւն արտ,
Օ՜ր տուր, հասո՛ւն արտ,
Գամ ոսկիդ հնձեմ
Մանգաղով արծաթ:

Բառարան՝

  • ոսկուն ՝-ոսկի է
  • բոռ, պիծակ-միջատներ
  • զերդ- ինչպես
  • փայլակ- կայծակ
  • դեղձանիկ-թռչունի տեսակ

Առաջադրանքներ՝

  • Քո կարծիքով հեղինակը սիրո՞ւմ, թե՞ չի սիրում իր արտը: Պատասխանդ հիմնավորիր: Այո, հեղինակը սիրում է իր արտը։ Հեղինակը արտը համարում է իրեն շատ հարազատ, անընդհատ նկարագրում է նրան գեղեցիկ բառերով՝ ոսկուն, բոցի նման։
  • Ի՞նչ ես հասկանում հասուն արտ ասելով:
    Հասուն արտ նշանակում է, որ արտում ցանած ցորենը արդեն հասել է, և հավաքելու ժամանակն է։
  • Ինչո՞ւ է հեղինակը գրում՝ Արտս ոսկուն է, նըման բոցերու:
    Ցորենի հասած հասկը դեղին է լինում, ոսկեգույն, իսկ արև տակ գույնն ավելի պայծառ է լինում՝ նման բոցին։
  • Բացատրիր այս տողերը՝ գամ ոսկիդ հնձեմ:
    Գամ հասած հասկերդ հնձեմ։
  • Դուրս գրիր փոխաբերական իմաստով գործածված արտահայտությունները և բառերը:

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Նըման բոցերու
Ցորենն է բըռնկեր`
Առանց այրելու:

Երկինքն է կըրակ

Քառաշար սաթով
Արև՛ են հագեր:

Կ’անցնին զերդ փայլակ

Արտըս ոսկո՜ւն է…
Մերթ կ’ելլե, հովեն,
Դեղձանիկ մը, թի՛ռ,
Ոսկեծուփ ծովեն:

Օրո՜ր, ոսկո՛ւն արտ,
Օ՜ր տուր, հասո՛ւն արտ,
Գամ ոսկիդ հնձեմ
Մանգաղով արծաթ:


русский

Страна, где все слова начинаются с «НЕ»

Да, Джованнино-Бездельник был заядлым путешественником. Путешествовал он, путешествовал и оказался еще в одной удивительной стране. Здесь все слова начинались с частицы «НЕ».

– Что же это за страна такая? – спросил он у одного горожанина, что отдыхал в тени под деревом.

Горожанин вместо ответа достал из кармана перочинный нож и протянул его на ладони Джованнино.

– Видишь?

– Вижу. Ножик.

– Ничего подобного! Это неножик, то есть ножик, у которого впереди «не». Он служит для того, чтобы огрызки карандашей превращать в новые карандаши. Очень полезная вещь для школьников.

– Великолепно! – удивился Джованнино, – А еще что?

– А еще у нас есть невешалка.

– То есть вы хотите сказать – вешалка?

– Нет, именно то, что я и сказал, – невешалка. От вешалки мало проку, если на нее нечего вешать. А вот с нашей невешалкой совсем другое дело. На нее ничего вешать не надо, на нее уже все повешено. Нужно тебе пальто, иди и сними его! А если кому-нибудь нужен пиджак, то незачем ходить в магазин и покупать его. Надо только подойти к невешалке и снять его. У нас есть невешалки летние и невешалки зимние, незешалки для мужчин и отдельно – для женщин. Это сберегает нам деньги.

– Прекрасно! А еще что?

– Еще у нас есть нефотоаппарат, который, вместо того чтобы делать обычные снимки, делает карикатуры, и людям становится весело. Еще у нас есть непушка.

– Уфф! Как страшно!

– Ничуть! Непушка – это совсем не то, что пушка. Она служит для того, чтобы прекращать войну.

– А как же она действует?

– Очень просто! Даже ребенок может управлять ею. Если вдруг начинается война, мы сразу же трубим в нетрубу, стреляем из непушки, и война тотчас же прекращается.

Какая прелесть эта страна, где все слова начинаются с «НЕ»!

  1. Прочитайте сказку.
  2. Выпишите незнакомые слова и составьте предложения. У меня нет незнакомых слов
  3. Сочините несколько слов с «не»
    Нетарелка, нечашка, некартина, нестол, нетелевизор.
Մայրենի

Աղջկա խնդրանքը (ինքնաթելադրություն)

Ժամանակով մի աղջիկ էր ապրում: Նա արև շատ էր սիրում։ Վաղ առավոտից հիանում էր ոսկեզօծ գնդով և հետևում նրան մինչև վերջալույս: Իսկ երբ արևն անհետանում էր սարի ետևում, պարկում էր իր փայտե մահճակալին և միայն արևի մասին էր մտածում:

Ամառն արևն անխնա այրում էր: Մարդիկ տանջվում էին անվերջանալի տապից: Ծարավից թոշնել էին ծառ ու ծաղիկ։ Այդ ժամանակ փոքրիկ աղջիկը հասկացավ, որ մարդիկ առանձ անձրևի ապրել չեն կարող։ Մի օր նա կանգնեց ուղիղ արևի տակ և նրան խնդրեց․

— Սիրելի՛ արև, մարդկանց անձրև է պետք։

Մայրենի

Ածականի համեմատության աստիճանները

Դուրս գրել ածականները և գոյականները:

Հրամանատարը հասավ սիրելի ընկերներին, որպեսզի երկրորդ անգամ փրկի նրանց վտանգից: (3 գոյական, 1 ածական)

Գոյական- Հրամանատար, ընկերներ, վտանգ
Ածական-սիրելի

Երբ հեռվում հանգչեցին վերջին լույսերը, փոքրիկ Անահիտը երկու անգամ շշուկով ասաց: (3 գոյական, 2 ածական)

Գոյական-լուսեր, շշուկ, Անահիտը
Ածական-փոքրիկ, վերջին

Ես սիրում եմ հորդառատ անձրևը. այն իմ մեջ հաճելի հիշողություններ է արթնացնում: (2 գոյական, 2 ածական)

Գոյական-անձրև, հիշողություններ
Ածական-հորդառատ, հաճելի

Առաջին անգամն էր, որ նա ջերմ սեր էր զգում կրտսեր քրոջ` Մարգարիտի հանդեպ: (3 գոյական, 2 ածական)

Գոյական-սեր, քույր, Մարգարիտ
Ածական-ջերմ, առաջին

Նա հարյուր հատ գունավոր ծաղիկներ էր ուզում, որպեսզի դրանցով զարդարեր գեղեցիկ զույգի հարսանեկան տոնը: (3 գոյական, 3 ածական)

Գոյական-ծաղիկներ, տոն, զույգ
Ածական-գունավոր, գեղեցիկ, հարսանեկան

Բառերը հոգնակի դարձնել:

Մարդ-մարդիկ
դաս-դասեր
սյուն-սյուներ
ձուկ-ձկներ
մատ-մատներ
ձեռք-ձեռքեր
ոտ-ոտքեր
հարս-հարսներ
գրատուն-գրատներ
ձեռագիր-ձեռագրեր
պատմագիր-պատմագիրներ
հեռախոս-հեռախոսներ
մարդասպան-մարդասպաններ
տղա-տղաներ
աստղ-աստղեր
գնդակ-գնդակներ
գլուխ-գլուխներ

3. Առանձնացրեք անձնանիշ և իրանիշ գոյականները

Ռուսներ, քաղաք, մայրիկ, Հայաստան, դասընկեր, դասացուցակ, ավտոմեքենա, ինքնաթիռ, օդաչու, լավություն:

Անձ-ռուսներ, մայրիկ, դասընկեր, օդաչու
Իր-քաղաք, Հայաստան, դասացուցակ, ավտոմեքենա, ինքնաթիռ, լավություն

6. Հետևյալ ածականները եթե հնարավոր է դրեք համեմատության երեք աստիճաններով

Մաքուր-մաքուր, ավելի մաքուր, ամենամաքուր
Կաղ- համեմատության աստիճաններ չի ստանում
Հին-հին, ավելի հին, հնագույն
Կարմիր- կարմիր, ավելի կարմիր, ամենակարմիր
Դաժան- դաժան, ավելի դաժան, ամենադաժան
Կարճ- կարճ, ավելի կարճ, ամենակարճ

մաթեմատիկա

Գունային խաղեր

  • Տուփում  կան  8 կարմիր, 11 կանաչ և 6 դեղին փոքրիկ գնդիկներ։

ա) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել  տուփից  համոզված լինելու համար, որ դրանցից գոնե մեկը կանաչ  է։
8+6+1=15

բ) Առանց նայելու ամենաքիչը  քանի՞ գնդիկ պետք է հանել  տուփից  համոզված լինելու համար, որ դրանցից գոնե մեկը դեղին  է։
8+11+1=20

գ) Առանց նայելու ամենաքիչը  քանի՞ գնդիկ պետք է հանել  տուփից  համոզված լինելու համար,  որ դրանցից գոնե մեկը  կարմիր   է։
11+6+1=18

դ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել  տուփից  համոզված լինելու համար, որ դրանց  մեջ  կլինեն բոլոր գույնի  գնդիկներից ։
11+8+1=20

ե) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի նրանցից  երկուսը հատկապես լինեն տարբեր գույնի:
11+1=12

զ) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի երեքը  հատկապես լինեն տարբեր գույնի։
11+8+1=20

է) Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որ ունենանք գոնե երկու միագույն գնդակներ։
3+1=4

  • Արկղում կան  5 կարմիր, 7 կապույտ և 3 կանաչ փոքրիկ գնդիկներ։

ա)Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդիկ պետք է հանել, որպեսզի նրանցից․

ա)երկուսը հատկապես լինեն տարբեր գույնի
7+1=8

բ)երեքը  հատկապես լինեն տարբեր գույնի
7+5+1=13

Հայրենագիտություն

Ուրախ Զատիկ

Ապրիլի 4-ին Հայ Առաքելական Եկեղեցին նշում է Հիսուս Քրիստոսի Հրաշափառ Հարության տոնը՝ Սուրբ Զատիկը։ Այս տարվա ածիկը դեռ երկու շաբաթ առաջ ցանել է եղբայրս՝ Ալեքսանդրը։ Ամեն առավոտ ու երեկոյան ջրել է։ Շատ լավ, գեղեցիկ աճել է։ Մենք Սուրբ Զատիկի տոնին մայրիկիս հետ մի կերպ ձու ենք գտել, սեղանը և ձվերը զարդարել։ Սեղանին դրել ենք նաև անցյալ տարի մեր զարդարած ճյուղերն ու հասկը։ Առավոտյան նախաճաշին ես, եղբայրս և քույրս ձվակռիվ ենք խաղացել։ Հաղթեց եղբայրս։

русский

Шоколадная дорога

Жили в Барлетте три маленьких мальчика – трое братишек. Гуляли они как-то за городом и увидели вдруг какую-то странную дорогу – ровную, гладкую и всю коричневую.

– Из чего, интересно, сделана эта дорога? – удивился старший брат.

– Не знаю из чего, но только не из досок, – заметил средний брат.

– И на асфальт не похоже, – добавил младший брат.

Гадали они, гадали, а потом опустились на коленки да и лизнули дорогу языком.

А дорога-то, оказывается, вся была выложена плитками шоколада. Ну братья, разумеется, не растерялись – принялись лакомиться. Кусочек за кусочком – не заметили, как и вечер наступил. А они все уплетают шоколад. Так и съели всю дорогу! Ни кусочка от нее не осталось. Как будто и не было вовсе ни дороги, ни шоколада!

– Где же мы теперь? – удивился старший брат.

– Не знаю где, но только это не Бари! – ответил средний брат.

– И конечно, мы не в Молетте, – добавил младший брат.

Растерялись братья – не знают, что и делать. По счастью, вышел тут им навстречу крестьянин, возвращавшийся с поля со своей тележкой.

– Давайте отвезу вас домой, – предложил он. И отвез братьев в Барлетту, прямо к самому дому.

Стали братья вылезать из тележки и вдруг увидели, что она вся сделана из печенья. Обрадовались они и, недолго думая, принялись уплетать ее за обе щеки. Ничего не осталось от тележки – ни колес, ни оглобель. Все съели.

Вот как повезло однажды трем маленьким братьям из Барлетты. Никогда еще никому так не везло, и кто знает, повезет ли еще когда-нибудь

  1. Прочитайте сказку.
  2. Выпишите незнакомые слова и составьте предложения. У меня нет незнакомых слов.
  3. Составьте 5 вопросов к тексту.
    Почему дорога шоколадная?
    Почему мальчики съели дорогу?
    Как они съели тележку?
    Как люди построили шоколадную дорогу?
    Куда вела эта дорога?
  4. Выпишите слова, которые отвечают на вопросы кто? что? Напишите, какого рода эти слова.

    кто? что?

    мальчики — мн. ч Город — м. род
    братишки — мн. ч Дорога — ж. род
    Доски — мн. ч
    Асвальт — м. род
    Дом — м. род
    Тележка — ж. род
    Язык — м. род
    Шоколад — м. род
    Кусочек — м. род
    Вечер — м. род
    Щёки — с. род
  5. Выучите рассказывать сказку.