Բայի դեմքը, թիվը, ժամանակը

253. Կետերի փոխարեն մտածել բայը տեղադրի՛ր համապատասխան ձևով:
Այդ մասին նա հազար անգամ էր մտածել ու ոչ մի եզրակացություն չէր արել:
Դու ինչի՞ մասին մտածեցիր, որ այդպես հանկարծակի վեր թռար:
Երբ ես մտածում էի այդ մասին, աշխարհը փոխվում է աչքիս:
Երանի՜ մտածեիր ու հետո անեիր, այդ դեպքում ամեն ինչ ուրիշ կլիներ:
Մտածեց, ամեն ինչ ծանր ու թեթև արեց ու որոշեց մինչև հեռանալն անպայման տեսնել նրան:
Մտածելուց, հետո՛ արա, թե չէ ստիպված անընդհատ ներողություն ես խնդրում:
254. Նախադասություններում գործողություն կատարողի անունը չկա. գտի՛ր՝ մե՞կն է, թե՞ մեկից ավելի (եզակի՞ է թե՞ հոգնակի):
Զարմացա-եզակի
Տեսանք-հոգնակի
Փնտրում ես-եզակի
Վազում եք-հոգնակի
Կտա-եզակի
Կհասնեն-հոգնակի
255. Պարզի՛ր, թե տրված բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված:
Ա. Մտնեմ, տարա, հասել է, գալիս եմ, վազում ես, թռչի, ունես, պիտի հասկանա, գրավել է, կգտնեմ:
Եզակի

Բ. Մտնենք, տարանք, հասել են, գալիս ենք, վազում եք, թռչեն, ունեք, պիտի հասկանաք, գրավել են, կգտնենք:
Հոգնակի
256.Նախադասությունը լրացրո՛ւ: Պատասխանի՛ր հարցին:
Բայն ունի երկու թիվ՝ եզակի և հոգնակի:
Բայերից բացի՝ ո՞ր բառերը թիվ ունեն:
Եզակի՝ ես, դու, նա, Հոգնակի՝ մենք, դուք, նրանք
257. Գրի՛ր, թե յուրաքանչյուր նախադասության մեջ գործողություն կատարողն ո՞վ է, և ընդգծի՛ր այն բառը, որը հուշեց:
Օրինակ՝
Վերջերս այնտեղ հաճախ եք հյուր գնում: — Դուք:

Երկու հարյուր կիլոմետր կտրել, եկել եմ, որ մի բան հարցնեմ-ես:
Ծաղկած ճյուղը քո այգու եղրևանուց ես կտրել-քո
Շան վզին փոքրիկ ռադիոընդունիչ էր ամրացրել-նա
Անձավում ճանճի մեծության թռչուններ տեսանք-մենք
Հետաքրքիր բան եք մտածել-դուք
Մեզ ամեն տարի այցելում են-նրանք
259. Պարզիաբ՛ր, թե տրված բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված:
Ա. Երգում եմ, բերել եմ, լսեցի, լռեմ, կգամ, պիտի բարձրանամ:
Երգում ենք, բերել ենք, լսեցինք, լռենք, կգանք, պիտի բարձրանանք:
Բ. Երգում ես, բերել ես, լսեցիր, լռես, կգաս, պիտի բարձրանաս:
Երգում եք, բերել եք, լսեցիք, լռեք, կգաք, պիտի բարձրանաք:
Գ. Երգում է, բերել է, լսեցի, լռի, կգա, պիտի բարձրանա:
Երգում են, բերել են, լսեցին, լռեն, կգան, պիտի բարձրանան:
Ա խումբ-ես, մենք
Բ խումբ-դու, դուք
Գ-խումբ-նա, նրանք

Անհրաժեշտության դեպքում թվերը պարզ արտադրիչների
վերլուծելով գտեք նրանց ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը և գտեք նաև նրանց ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։
25 և 35, 25= 5×5, 35= 5×7, [25,35]= 5x5x7=175, [25,35]=5
18 և 36 , [18,36]=36 [18,36]= 18
10 և 50, [10,50]= 50, [10,50]= 1076687 an
7 և 11, [7,11]= 7×11= 77 , [7,11]=1
4 և 18, 4= 2×2, 18= 3x2x3, [4,18]= 2x2x3x3=36, [4,18]= 2
15 և 60,[15,60]= 60, [15,60]=15
3 և 17,[3,17]= 3×17= 51, [3,17]=1
4 և 24, [4,24]= 24, [4,24]=4
33 և 11, [33,11]=33, [33,11]=11
14 և 42, [42,14]=42, [14, 42]=14
19 և 38, [19,38]=38, [19,38]=2
12 և 28, 12= 2x2x3, 28= 2x2x7 , [12,28]= 2x2x3x7=84, , [12,28]= 2×2=4
30 և 35,  30=3x2x5, 35= 5×7, [30,35]= 3x2x5x7=210, [30,35]= 5
56 և 18, 56= 7x2x2x2, 18= 3x2x3, [56, 18]= 7x2x2x2x3x3=504, [56,18]= 2
9 և 7, 9= 3×3, 7= 7×1, [9,7]= 3x3x7x1= 63, [9,7]= 1

✨Անդեզիտ, հրաբխային միջին կազմության ապար՝ կազմված պլագիոկլազ, պիրոքսեն, ամֆիբոլ, բիոտիտ միներալներից, հազվադեպ՝ քվարցից ու հրաբխային ապակուց։ Կառուցվածքը հոծ է, գույնը՝ սև, հաճախ՝ մուգ մոխրագույն։ Առաջանում է լավային հոսքերի ձևով հրաբուխների արտավիժումից։ Տարածված է Արագած, Գեղամա, Վարդենիս լեռնազանգվածներում, Դեբեդ, Որոտան, Հրազդան, Ողջի գետերի ավազաններում, Երևանի շրջակայքում։ Օգտագործվում է շինարարության մեջ։✨

Սուրալ-ծատ արագ վազել
Ծփալ-ջրի մակերեսին մնալ
Ջաղացպան-ջրաղաց
Հողմաղացը-քամով գործող ջրաղաց
Երթալ-գնալ
Լուացքս-լվացքս

Անհրաժեշտության դեպքում թվերը պարզ արտադրիչների
վերլուծելով գտեք նրանց ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը:
16 և 36, 16= 2x2x2x2, 36= 2x2x3x3, [16,36]= 2x2x2x2x3x3=136
24 և 48, 24= 3x2x2x2, 48=3x2x2x2x2, [24,48]= 3x2x2x2x2=48
3 և 7, [3,7]= 21
16 և 84, 16= 2x2x2x2, 84=7x3x2x2, [16,84]= 2x2x2x2x7x3=336
15 և 75, [15, 75]=75
9 և 11,[9,11]=99
13 և 7, [13,7]=91
19 և 3, [19,3]= 57
17 և 6, 17=17×1, 6=2×3, [17,6]=17x1x2x3=102
17 և 34, [17,34]=34
3 և 39, [3,39]=39
11 և 88, [11,88]=88
7 և 21, [7,21]=21
56 և 104, 56=7x2x2x2, 104=52×2, [56,104]=7x2x2x2x52=2912
24 և 64, 24= 3x2x2x2, 64= 2x2x2x2x2, [24,64]=3x2x2x2x2x2x2=192
32 և 16, [32,16]=32
45 և 25, 45= 3x3x5, 25=5x2x2, [45,25]=3x3x5x2x2=180
45 և 90, [45, 90]=90
36 և 24, 36= 2x2x3x3, 24=3x2x2x2, [36,24]= 2x2x3x3x2=72
16 և 84, 16= 2x2x2x2, 84=7x3x2x2, [16,84]= 2x2x2x2x7x3=336
32 և 100, 32= 2x2x2x2x2, 100= 2x2x5x5, [32, 100]= 2x2x2x2x2x5x5=134
30 և 36, 30=3x2x5, 36= 2x2x3x3, [30,36]=3x2x5x2x2x3=360
50 և 40 , 50= 5x2x5, 40= 5x2x2x2, [50,40]=5x2x5x2x2=200
Անհրաժեշտության դեպքում թվերը պարզ արտադրիչների
վերլուծելով գտեք նրանց ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։
16 և 36, 16 և 36, 16= 2x2x2x2, 36= 2x2x3x3, [16,36]= 2×2=4
24 և 48, 24= 3x2x2x2, 48=3x2x2x2x2, [24,48]= 3x2x2x2=24
3 և 7, [3,7]= 7
16 և 84, 16= 2x2x2x2, 84=7x3x2x2, [16,84]= 2×2=4
15 և 75, [15, 75]=15
9 և 11, ,[9,11]=1
13 և 7, [13,7]=1
19 և 3, [19,3]= 1
17 և 6, 17=17×1, 6=2x3x1, [17,6]=1
17 և 34, [17,34]=17
3 և 39, 3 և 39, [3,39]=3
11 և 88, [11,88]=11
7 և 21, [7,21]=7
56 և 104, 56=7x2x2x2, 104= 2x2x2x13, [56,104]=2x2x2=8
24 և 64, 24= 3x2x2x2, 64= 2x2x2x2x2x2, [24,64]=2x2x2= 8
32 և 16, [32,16]=16
45 և 25, 45= 3x3x5, 25=5x2x2, [45,25]=5
45 և 90, [45, 90]=45
36 և 24, 36= 2x2x3x3, 24=3x2x2x2, [36,24]= 2x2x3= 12
16 և 84, 16 և 84, 16= 2x2x2x2, 84=7x3x2x2, [16,84]= 2×2=4
32 և 100, 32 և 100, 32= 2x2x2x2x2, 100= 2x2x5x5, [32, 100]= 2×2=4
30 և 36, 30=3x2x5, 36= 2x2x3x3, [30,36]=3×2= 6
50 և 40, 50= 5x2x5, 40= 5x2x2x2, [50,40]=5×2=10

Մի օր Չըղջիկն ու Ճայն եկան
Թե՝ ե՛կ դառնանք վաճառական:
Ասին ու խելք խելքի տըվին,
Հավան կացան, պայման դըրին.

Բայց՝ արի տես… որ փող չունեն։
Շատ միտք արին, թե ինչ անեն,
Վերջը եկան Փըշի մոտը,
Ընկան նըրա ձեռն ու ոտը,
Ու մուրհակով,       

Շահով, կարգով,
Փող վեր առան բավականին,
Ինչքան պետք էր իրենց բանին։

Չիղջը մընաց, տընպահ դառավ,
Ճայը բոլոր փողերն առավ,

Առավ, նըստեց նավի միջին,
Հասավ Մըսըր, Չինումաչին,
Ֆարս, Հընդըստան,
Արաբըստան…
Է՛լ թանկագին քիրմանի շալ,

Է՛լ մարգարիտ, զըմրուխտ ու լալ,
Հընդու խուրմա, փըստա, բադամ,
Եվ… ո՜ր մեկի անունը տամ.
Ինչ որ տեսավ, աչքը սիրեց,
Առատ-առատ նավը լըցրեց.

Նավը լըցրեց հազար բարով
Ու ետ` եկած ճանապարհով
Ուրախ-ուրախ տուն էր գալի։
Ճամփին ծովում սարսափելի
Ալեկոծում, մըրրիկ ելավ,

Զարկեց, տարավ ապրանք ու նավ:
Միայն սովդաքյար Ճայը էնօր
Ազատվեցավ մերկ ու տըկլոր։
Ազատվեցավ — փառք իր ասծուն,
Բայց ի՞նչ սըրտով խեղճը գա տուն.

Գա՜ — ի՞նչ ասի պարտքատերին,
Ո՞նց երևա իր ընկերին…
Ընկերն էնտեղ՝ դուռը կըտրած,
Աչքը ճամփին, վիզը ծըռած,
Համրում է օրն օրի վըրա,

Թե՝ մեր Ճայը երբ պիտի գա…
Երկար նայեց,
Ճամփեն պահեց,
Շատ լավ ու վատ երազ տեսավ,
Մինչև պարտքի օրը հասավ,

Ու՝ մուրհակի թուղթը ձեռին,
Փուշը տընկվեց կըտեր ծերին.
— Է՛յ, բարեկամ, ի՞նչ բանի եք.
Էլ չեք ասում, թե պարտք ունեք…
Գործ բըռնեցիք, հորս ողորմի,

Ետ տվեք դե փողըս հիմի։
Թուղթ եք տըվել՝ վախտ իմացեք,
Ամոթ, աբուռ, ահ ունեցեք…
Թալան հո չի՞… մեղք եմ ես էլ…
Ախպե՛ր, էսպես բա՞ն եք տեսել.

Ոսկի տա մարդ իրեն ձեռով,
Չըկարենա առնի զոռո՞վ…
Սրանից հետո դե արի դու
Ու ձեռ մեկնի աղքատ մարդու…
Գոռգոռում էր ողջ թառակում,

Հայհոյում էր, խայտառակում.
Ամեն մարդ էլ, ով որ լըսում,
Հենց մի բերան էն էր ասում.
— Ա՛յ ամոթ ձեզ, Չըղջիկ ու Ճայ,
Ի՜նչ ենք լըսում. — վա՛յ, վա՛յ, վա՛յ, վա՛յ,

Անուններըդ վաճառական,
Ու էս տեսակ խայտառակ բա՞ն…
Վա՛յ, վա՛յ, վա՛յ, վա՛յ,
Չըղջիկ ու Ճայ…
Չըղջիկն էսպես միշտ լըսելիս

Սիրտը բերնով դուրս էր գալիս։
Բարկանում էր իրեն մըտքում,
Անիծում էր, չըքում, թըքում.
— Ա՛յ քու տունը քանդվի, ա՛ Ճայ,
Ա՛յ դու դառնաս գըրողի փայ,

Էս ի՞նչ բան էր, որ դու արիր,
Գլուխս էս ի՞նչ փորձանք բերիր…
Ու խընդրում էր ամեն անգամ.
— Մի նեղանար, Փուշ բարեկամ,
Շատ ես կացել,

Կա՛ց մի քիչ էլ.
Թուղթ ըստացա երեկ Ճայից,
Թե՝ դուրս եկա Արաբիայից.
Որտեղ որ է՝ շուտով կըգա,
Դեռ մի բան էլ ավել կըտա…

— Ես չեմ ուզում ավելն, ախպեր,
Կանխիկ համրած իմ փողը բեր.
Շահ եք գըրել,
Վախտ եք դըրել.
Ինչ գըրած ա, էն եմ ասում,

Ձեզնից ավել բան չեմ ուզում։
— Չէ՜, աղա Փուշ,
Թե վաղ, թե ուշ,
Փողն իր կարգին, շահն իր կարգին,
Իսկ պատիվըդ… ես իմ հոգին…

Ես հույս ունեմ… ասենք պարտք ենք…
Բայց չէ՞ ախար մենք էլ մարդ ենք…
Չէ՛, քու արածն ով մոռանա,
Իր աստվածն էլ նա կուրանա…

Խեղճը էսպես լեզու ածավ,

Շատ հույս տըվավ, շատ խոստացավ,
Շատ սուտ ասավ պարտքատերին,
Շատ ըսպասեց իր ընկերին.
Բայց ընկերը չըկա՜, չըկա՜։
— Էս ի՜նչ ցավ էր, աստված վըկա.

Ի՛նչ իմ բանն էր՝ մըտա մեջը,
Որ խայտառակ լինեմ վերջը…
Ի՞նչպես պըրծնեմ էս կըրակից,
Էս ահագին պարտքի տակից.
Էլ ի՞նչ ասեմ,

Ո՞նց ըսպասեմ.
Նա ե՞րբ կըգա, ի՞նչ իմանամ,
Ո՞ր ջուրն ընկնեմ… ո՞ւմ մոտ գընամ…
Շատ միտք առավ,
Դես դեն թըռավ,

Ինչ որ ուներ տանը, հագին,
Ողջ հավաքեց, տըվավ պարտքին,
Ցիփ մերկացավ,
Էլ չըպըրծավ։
Վերջը տեսավ, որ ճար չեղավ,

Թևեր առավ, ինքն էլ փախավ,
Փախավ, կորավ, որ էլ էնպես,
Դատարկ, սընանկ ու սևերես,
Ոչ պատահի պարտքատերին,
Ոչ երևա լույս աշխարհին։

Ոչ պարտքատեր աղա-Փուշին։
Ճայն էլ ծովում,
Ճըչում, ծըվում,
Ջուրն է մըտնում,
Դուրս է պըրծնում,

Թևին տալիս,
Ման է գալիս,
Թե մի գուցե բախտը բանի,
Կորուստն էլ ետ ջըրից հանի։
Իսկ Փուշն, արդեն հույսը հատած,

Ճանկ ու ատամ սուր պատրաստած,
Կողքովն ով որ անց է կենում՝
Քաշում է փեշն ու հարցընում,
Թե չե՞ն տեսել մեկն ու մեկին,
Էն լիրբ Ճային կամ Չըղջիկին.

Ու էն օրից մինչև օրս էլ
Մեկը մեկին դեռ չեն տեսել։

Առաջադրանքներ
1.Բալլադից դուրս գրեք երկրների անունները, համացանցից օգտվեք և գտեք, թե դրանք ներկայումս որ երկրներն են։
Չինումաչին–Չինաստան
Ֆարս– փոքրիկ Իրանական կղզի Պարսից ծոցը
Հընդըստան-Հնդկաստան
Արաբըստան-Արաբական նահանգներ
2.Բալլադից դուրս գրեք 3 բարդ բառ, դրա բաղադրիչնորեվ նոր բառեր ստացեք։
տընպահ- տնական, պահապան
թանկագին- թանկություն, գնացուցակ
պարտքատեր-պարտական, տիրություն
3.Բալլադից դուրս գրեք 5 ածական, հնարավորության դեպքում դրեք համեմատության երեք աստիճաններով։
Առատ-շատ առատ-ամենաառատ
Աղքատ-ավելի աղքատ-ամենաաղքատ
Լավ-ավելի լավ-ամենալավ
Վատ-ավելի վատ-ամենավատ
Դատարկ-ավելի դատարկ-ամենադատարկ
4.Բալլադից դուրս գրեք 6 ել վերջավորություն ունեցող բայեր, դրանք գրեք ուղիղ ձևով։
տեսել- տեսնել
կացել- սպասել
գըրել- գրել
դըրել- դնել
տըվել- տալ
5․Ովքե՞ր են բալլադի հերոսները, բնութագրեք նրանց։
Բալլադի հերոսներնն էին Ճայը, Ագռավը և Փուշը։
Ճայը ամոթ ուներ, քանի որ երբ ապրանքը ալիքը գցեց ծովը, Ճայը իջավ ջուրը այն գտնելու, որովհետև նա հասկանում էր, որ ուրիշի փողով են գնել այդ ապրանքը, և եթե պարտքը հետ չտա, շատ վատ կլինի։
Ագռավը աղքատ մի վաճառական էր (արդեն)։
Փուշը հարուստ փուշ էր, որից էլ գումար էին վերձրել։
6․Ստեղծված իրավիճակում ո՞վ է մեղավոր։ Պատասխանը հիմնավորեք։
Մեղավոր էր Ճայը, որովհետև նա կարող էր ետ վերադարնար և ասել եղելությունը և միգուցե փուշը խելացի տարբերակ առաջարկեր։
7․Մեղադրո՞ւմ, թե՞ արդարացնում եք Փշին։ Պատասխանը հիմնավորեք։
Չեմ մեղադրում, որովհետև եթե մարդուն պարտքով գումար են տալիս, պետք է վերադարձնեն։
8․Բալլադում ձեզ հայտնի ի՞նչ երևույթի բացատրությունը գտանք։
Գտանք, թե ինչու է ճայը գլուխը մտցնում ջրի մեջ,
Գտանք, թե ինչու է չիղջը միայն գիշերները մութ տեղից դւրս գալի,
Գտանք, թե ինչու է պուշը բոլորի շորից բռնում քաշում։
9.Ձեզ ի՞նչ սովորեցրեց բալլադը։
Ինձ բալլադը սովորեցրեց, որ ինձ որ բան անելուց առաջ պետք է մի լավ մտածել, որ այսպիսի պատմություն չլինի։ Նաև, որ եթե մեկից պարտքով գումար ես վերցնում, պետք է ետ վերադարձնես, կապ չունի թե այդ մարդը քեզ բարեկա՞մ է, թե ոչ։

Օրինակ՝ 30=5*2*3, 18=2*3*3
[30,18]=30*3=90

[15, 9]=15×3=45, 15=3×5, 9=3×3
[24, 15]=24×5=120, 24=2x2x2x3, 15=3×5
[36, 6]=36, 36=2x2x3x3, 6=2×3
[5, 11]=5×11=55
[4, 18]=18×2=36, 4=2×2, 18=2x3x3
[21, 33]=33×7=231, 21=3×7, 33=3×11
[44, 55]=55×4=220, 44=2x2x11, 55=5×11
[24, 56]=56×3=168, 24=2x2x2x3, 56=2x2x2x7
[12, 62]=62×6=372, 12=2x2x3, 62=2×31
[4, 180]=180, 4=2×2, 180=2x2x3x3x5
[56, 5]=5×56=280
[156, 32]=156×8=1248, 156=2x2x3x13, 32=2x2x2x2x2
[64, 32]=64, 64=2x2x2x2x2x2, 32=2x2x2x2x2
[13, 19]=13×19=247
[5, 26]=5×26=130
[6, 66]=66
[8, 28]=28×2=56, 8=2x2x2, 28=2x2x7

243. Տրված գոյականներից ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր (բայեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծիր:
ա) Ամպել, ծաղկել, վարել, կարել, երգել, ժողովել, օճառել։
բ) Գողանալ, վախենալ, քարանալ, մահանալ, մանկանալ, իջնել, մայրել:
244. Տրված ածականներից բայեր (ի՞նչ անել կամ ի՞նչ լինել հարցին պատասխանող բառեր) կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:
Գեղեցիկ-գեղեցկանալ
հպարտ-հխարտանալ
տգեղ-տգեղանալ
մեծ-մեծանալ
փոքր-փոքրանալ
չար-չարանալ
չոր-չորանալ
թարմ-թարմանալ
խոնավ-խոնավանալ
սև-սևանալ
բարձր-բարձրանալ
մանր-մանրանալ
ճերմակ-ճերմանալ
դալուկ-դալկանալ
ծանր-ծանրանալ
245. Տրված բառերից գոյականներ և բայեր կազմի՛ր: Արմատների գրությունն ինչպե՞ս փոխվեց:
թը՜շշ – թշշոց – թշշալ
Բը՜զզ-բզզոց-բզզալ
դը՜ռռ-դռռոց-դռռալ
չրը՜խկ-չրխկոց-չրխկալ
խը՜շշ-խշշոց-խշշալ
ծի՜վ-ծի՜վ-ծվծվոց-ծվծվալ
տը՜զզ-տզզոց-տզզալ
կը՜ռռ-կռռոց-կռռալ
թը՜խկ-թխկոց-թխկալ
մը՜ռռ-մռռոց-մռռալ
246. Թիվ և գործողության հատկանիշ ցույց տվող տրված բառերից (թվականներից և մակբայներից) բայեր կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր: Ստացված այն բառերը, որոնց չես հանդիպել, փորձի՛ր բացատրել:
Երրորդ-երրորդներ-երրորդել
ուշ-ուշացողներ-ուշանալ
շտապ-շտապողներ-շտապել
մոտ-մոտեցողներ-մոտենալ
մերձ-մերձողներ-մերձանալ
հեռու-հեռուներ-հեռվանալ
դանդաղ-դանդաղներ-դանդաղանալ
հաճախ-հաճախորդներ-հաճախել
կրկին-կրկնողներ-կրկնել
247. Տրված արմատներով բայեր կազմի՛ր և բայ կազմող մասնիկներն ընդգծի՛ր:
Նստ-նստել
սահ-սահել
վազ-վազել
կարդ-կարդալ
խաղ-խաղալ
տես-տեսնել
հաս-հասնել
հագ-հագնել
փախ-փախնել
սառ-սառել
թիռ-թռնել
248. Պարզի՛ր, թե Ա և Բ բառախմբերն ի՞նչ սկզբունքով են կազմված: Այդ բառախմբերը լրացրո՛ւ:
Ա․Գրել, հրել, վազել, քայլել, սուլել, սիրել, ատել, փախչել, թռչել, տեսնել, հասնել, հավաքել, երգել, ուղղել, կտրել, պարել։
Բ․Խաղալ, կարդալ, դողալ, սողալ, աղալ, բարկանալ, ուրախանալ, կամենալ, վախենալ, բարկանալ, ծերանալ, երջանկանալ, մոտենալ, չարանալ։
Ա խմբում վերջում ավելացնում են ել մասնիկը, իսկ Բ խմբում՝ ալ։
249. Ըստ նախորդ վարժության՝ բայերը բաժանի՛ր երկու խմբի և այդ խմբերն անվանի՛ր:
Ա խմբի բայերը ունեն ա խոնարհիչ, և կոչվում են ա խոնարհման բայեր։ Բ խմբի բայերը ունոն ե խոնհարիչ, դրանք ե խոնարհման բայերը են։
Բազմապատկական բայեր
250. Բացատրի՛ր, թե ընդգծված բայերի իմաստների տարբերությունը ո՞րն է:
Փայտը կոտրեցի: – Փայտը կոտրատեցի:
Կողպեքը չխկաց ու բացվեց: – Կողպեքը չխկչխկաց ու բացվեց:
Հանկարծ թփերը խշշացին: – Հանկարծ թփերը խշխշացին:
Վարպետը պաստառները պատից պոկեց: – Վարպետը պաստառները պատից պոկոտեց:
251. Ա և Բ շարքի բառերի տարբերությունը գտի՛ր: Բ շարքը տրված բայերով շարունակի՛ր։
Կտրել- կտրատել, կտրտել
թռչել-  թռչկոտել
վազել – վազվզել,թռվռալ
Պատռել, նստել, ջարդել, ծակել, ցատկել, ճխլել: Ծամել, կռռալ, թափել, կապել, թշշալ:
252. Կտրել, կտրատել, թռչել, թռչկոտել բայերով կազմի՛ր նախադասություններ:
Մկրատով թուղթը այնպես կտրեցի, որ ստացվի ծաղիկ։
Ես աղցան պատրաստելու համար վարունգ և լոլիկ եմ կտրատում։
Թռչյունները ձմռանը թռչում էն տաք երկրներ։
Եղբայրս երեկ ուրախությունից թռչկոտում էր։