1․ Ք․ա․ 4-րդ դարի վերջին ո՞ր հզոր տերությունն էր Հայաստանի հարավային հարևանը։
Հայաստանի հարավային հարևանը Սելեվկյան պետությունն է եղել:
2․ Ք․ա․ 3-րդ դարում ի՞նչ հայկական թագավորություններ գոյություն ունեին։
Մեծ Հայք, Փոքր Հայք, Ծոփք և Կոմմագենեի թագավորություն:
3․ Ովքե՞ր էին իշխում Կոմմագենեում և Ծոփքում։
Կոմագենեում իշխում էր Սամոսը (Շամ), իսկ Ծոփքում՝ Արշամը։
4․ Ովքե՞ր էին Արտաշես 1-ինը և Զարեհը, և ինչպե՞ս գրավեցին Մեծ Հայքն ու Ծոփքը։
Արտաշեսը և Զարեհը զորավարներ էին։ Անտիոքոս III-ի զորքերը Արտաշեսը և Զարեհը զորավարների գլղավորությամբ Ք․ ա․ 201թ․ արշավեցին Հայաստան։ Երվանդ IV Վերջինը զոհվեց մայրաքաղաք Երվանդաշատի մոտ զոհվեց։ Հետո գրավեցին հոգևոր կենտրոն Բագարանը։ Սպանեցին Երվազ քրմապետին, որը Երվանդ IV-ի եղբայրն էր։ Արտաշեսը Մեծ Հայքում, իսկ Զարեհը Ծոփքում նշանակվեցին սելևկյան կառավարիչներ՝ ստրատեգոսներ։ Սակայն Ք․ա․ 190թ․ Մագնեսիայի ճակատամարտի ժամանակ Հռոմը հաղթեց սելևկյաններին։ Դրանից հետո Արտաշեսը Մեծ Հայքում, իսկ Զարեհը Ծոփքում իրենց հռչակեցին թագավորներ։ Հռոմը ճանաչեց նրանց անկախությունը։
5․ Ինչպե՞ս և ե՞րբ անկախացան Մեծ Հայքն ու Ծոփքը։
Ք․ ա․ 190 թ․ տեղի ունեցած Մագնեսիայի ճակատամարտում Սելևկյանները պարտություն կրեցին Հռոմից։ Առաջացած նպաստավոր միջազգային իրադրությունից օգտվելով՝ Ք․ ա․ 189 թ․ Արտաշեսը Մեծ Հայքում և Զարեհը Ծոփքում վերականգնեցին հայոց անկախությունը։
6․ Արտաշես 1-ինը ո՞ր երկրներից ետ վերադարձրեց հայկական հողերը։
Մարաստանից (Ատրպատականից), Վրաստանից, Պոնտոսից և Սելևկյան տերությունից։
Автор: A.P.
Դաս 3
Առաջադրանքներ (դասարանում)
1) Գրե՛ք երեք հաջորդական ամբողջ թվեր, որոնց գումարը հավասար է 0-ի։
-1+0+1=0
2) Հաշվել.
ա)( -44:4+12:(-3))-134=149
բ) -12+(-34)-(-21)=-25
գ) -34+6-91=-119
դ) -(-56)-(-21)+100=65
ե)-120:2+60=0
3) AB հատվածը C կետով բաժանվում է AC և CB երկու հատվածների։ CB հատվածի երկարությունը AC հատվածի երկարության 23-ն է։ Գտե՛ք AB հատվածի երկարությունը, եթե CB հատվածի երկարությունը 24 սմ է։
Xx2/3=24
x=24:2/3=24×3/2
x=36
36+24=60
4) Արույրը 60 % պղնձի և 40 % ցինկի համաձուլվածք է։ Արույր պատրաստելու համար վառարանի մեջ դրել են ցինկ և 210 կգ պղինձ։ Որքա՞ն ցինկ են դրել վառարանի մեջ։ Որքա՞ն արույր կստացվի։
60%-210
100%-x
60xX=210*100
x=210×100/60
x=350
350-210=140
Լրացուցիչ (տանը)
5) Գտե՛ք արտահայտության արժեքը.
ա) (35 – 17) – 20=-2
դ) (29 – 64) + 23=-12
է) (–39 –21) + 11=-49
բ) (–43 – 14) – 32=-89
ե) (–30 – 21) + 56=5
ը) (16 – 33) – 50=-67
գ) (–74 + 27) – 15=-62
զ) (81 – 45) – 60=-24
թ) (–18 + 6) – 39=-51
6) Հաշվե՛ք.
ա) | – 4 – *|, եթե աստղանիշի փոխարեն գրված լինի –3 թիվը,
|-4-(-3)|=1
բ) |5 – * – 8|, եթե աստղանիշի փոխարեն գրվի –9 թիվը,
|5-(-9)-8|=6
գ) |* – 2| + |* – (–1)|, եթե աստղանիշի փոխարեն գրվի 6 թիվը։
|6-2|+|6-(-1)|=11
7) Քաղաքից դուրս եկավ մի մեքենա, որի արագությունը 80 կմ/ժ էր։ հետո նրա հետևից շարժվեց մեկ ուրիշ մեքենա, որի արագությունը 90 կմ/ժ էր։ Քաղաքից դուրս գալուց ինչքա՞ն ժամանակ անց երկրորդ մեքենան առաջինից 20 կմ առաջ անցած կլինի։
90-80=10
20:10=2
8) Գտնել բաց թողած թիվը.
Երկրի ձգողությունը, Ծանրության ուժ և մարմնի կշիռ
1. Ի՞նչ է մարմնի կշիռը:
Մարմնի կշիռը իր բնույթով առաձգականության ուժ է:
2. Ո՞ր երևույթն են անվանում տիեզերական ձգողությունը:
Տիեզերական ձգողության շնորհիվ է, որ բոլոր մոլորակները, այդ թվում նաև Երկիրը, պտտվում են Արեգակի շուրջը:
3. Ո՞ր ուժն է կոչվում ծանրության ուժ:
Այն ուժը, որով Երկիրն է դեպի իրեն ձգում որև մարմին,կոչվում է ծանրության ուժ:
Մայրենի 12․12․2022
1. Բացատրի´ր նշված «ձմեռային» դարձվածքների իմաստները.
ա) կյանքի ձմեռ – ծերություն, կյանքի վերջին օրեր
բ) անձյուն ձմեռ – Անճարակ մարդ
գ) անցյալ ձմռան ձյուն – արժեք չունեցող մի բան, հնուց մնացած մի բան
դ) գլխին ձյուն գալ – դժբախտություն բերել
2. Այբբենական կարգի հակառակ հաջորդականությամբ թվարկի´ր այս տարի սովորածդ ամենակարևոր բառերը։
3. Գրի´ր, թե նշված թվականներից յուրաքանչյուրը ո՞ր ստեղծագործությունների վերնագրերում է քեզ հանդիպել:
ա) երեք — «Երեք խոզուկները»
բ) տասներկու — «տասերկու ամիսներ»
գ) քառասուն — «Ալի Բաբան ու քառասուն ավազակները»
դ) հազար — «հազար ու մի գիշեր»
4. Բացատրի´ր երեք դարձվածքների իմաստները և գտի´ր ավելորդ արտահայտությունը, որը չունի դարձվածային իմաստ:
Ա) կարապի երգ — վերջին երգ
Բ) ճնճղուկի սիրտ — վախկոտ սիրտ
Գ) հավի խելք — մոռացկոտ
Դ) ծիծեռնակի ձայն — դարձվացք չի
5. Եթե հնարավոր լիներ, խաղալիքների փոխարեն ի՞նչ բառ-մաղթանքներով կզարդարեիր տոնածառը: Ի՞նչ բառ-մաղթանքով կզարդարեիր տոնածառի գագաթը:
Գագաթ — Հույր
Խաղալիքներ — Սեր, ուրախություն, բարություն, երջանկություն, առողջություն, խաղաղություն։
6. Նշված բառերից տառեր օգտագործելով ու վերադասավորելով՝ հավաքի´ր այլ բառեր:
Եղջերվասահնակ-Սահնակ, նավ, սրահ, նվեր, վանկ, վերջ, հավասար
ցրտաշունչ-շունչ, ցուրտ, շուն, աշուն, արտ
ձյունաճերմակ-ճերմակ, ձյուն, նամակ, մերկ, երամ, ձայն
խնդրանք-քար, դար, դրանք, նրանք, քնար
քաղցրավենիք-քաղցր, քաղաք, վարք, վերք, ներքին
տարեմուտ-մետր, տեր, մատ, մարտ, տետր
7. Փոխադրի՛ր արևմտահայերեն հատվածը արևելահայերեն:
Կաղանդ պապա,
Որքան կրնաս, շուտ եկուր,
Ալ չեմ վախնար, ես կը սիրեմ քեզ հիմա․
Դուն մի նայիր իմ բառերուս կցկտուր,
Դէմքիս գոյնին ու քայլերուս դողահար։
Ձմեռ պապիկ
Որքան կարող ես, շուտ արի,
Էլ չեմ վաղենա, սիրել եմ քեզ․
Դու մի լսիր իմ կցկտուր բառերը,
Դեմքիս գույնին ու քայլերից դողահար։
8․ Բացատրի´ր «մարդ» բառի հոմանիշների ծագումը, իմաստները;
ա) մահկանացու – մարդ, որը անմահ չէ:
բ) ադամորդի – Ադամի որդի, մարդ, մահկանացու:
գ) հողածին – Հողից ստեղծված, մարդ:
9. Պատկերացրո´ւ՝ Ձմեռ պապը քեզ խնդրել է գրել իր ամանորա ուղերձի խոսքը՝ աշխարհի բոլոր մանուկներին ուղղված: ( Գրի´ր այդ ուղերձը՝ օգնիր նրան)։
Ողջուն, իմ սիրելի թոռնիկներ: Արդեն ձմեռ է, և մենք շուտով կհանդիպենք: Ես մաղթում եմ ձեզ խաղաղություն, առողջություն և երջանկություն: Միշտ ուրախ եղեք և բարի՛ն սփռեք աշխարհով մեկ։ Ձեզ լավ Ամանօր և Նոր Տարի
Կոորդինատային հարթություն
Առաջադրանքներ (դասարանում)
1) Կառուցե՛ք կոորդինատների ուղղանկյուն համակարգ և նշե՛ք հետևյալ կետերը՝ A (+3, +4), B (–2, +1), C (–3, –4), D(0, +1), E (–5, +3), F (+3, –5), G (+1, 0), M (+6, +4), N (–2, –4), K (–1, –3)։

2) Ի՞նչ կենդանի է պատկերված
(- 9; 5), (- 7; 5), (- 6; 6), (- 5; 6), (- 4; 7), (- 4; 6), (- 1; 3), (8; 3), (10; 1), (10; -4), (9; — 5), (9; — 1), (7; — 7), (5; — 7), (6; — 6), (6; — 4), (5; — 2), (5; — 1), (3; — 2), (0; — 1), (- 3; — 2), (- 3; — 7), (- 5; — 7), (- 4; — 6), (- 4; — 1), (- 6; 3), (- 9; 4), (- 9; 5).
Աչք` (- 6; 5)

3) Ի՞նչ կենդանի է պատկերված
(- 9; 6), (- 5; 9), (- 5; 10), (- 4; 10), (- 4; 4), (- 3; 4), (0; 7), (2; 4), (4; 7), (7;4), (9;3), (9; 1), (8; — 1), (8; 1), (7; 1), (7; — 7), (6; — 7), (6; — 2), (4; — 1), (- 5; — 1), (-5;7), (- 6; — 7), (- 6; 5), (- 7;5), (- 8; 4), (- 9; 4), (- 9; 6).
Աչք` (- 6; 7).

Լրացուցիչ (տանը)
5) Ի՞նչ կենդանիներ են պատկերված.
(14; — 3), (6,5; 0), (4; 7), (2; 9), (3; 11), (3; 13), (0; 10), (- 2; 10), (- 8; 5,5), (- 8; 3), (- 7; 2), (- 5; 3), (- 5; 4,5), (0; 4), (- 2; 0), (- 2; — 3), (- 5; — 1), (- 7; — 2), (- 5; — 10), (- 2; — 11), (- 2; — 8,5), (- 4; — 8), (- 4; — 4), (0; — 7,5), (3; — 5).
Աչք` (- 2; 7).

6) Կոորդինատային հարթության ո՞ր քառորդում են գտնվում հետևյալ կետերը.
ա) (–7, +2) – II
բ) (+3, +1) – I,
գ) (–3, –5) – III,
դ) (–15, +6) – II,
ե) (+10, 0) – IV,
զ) (0, –30) – Y,
է) (+4, –2) – IV,
ը) (+3, –7) – IV
Դաս 1
Առաջադրանքներ (դասարանում)
1) Կոորդինատային ուղղի վրա պատկերեք A(-2) և B(3) կետերը: Գտնել A և B կետերի հեռավորությունը:
3+2=5
2) A կետի կոորդինատը –4 է։ Նրա ո՞ր կողմում է գտնվում և նրանից քանի՞ միավոր հեռավորություն ունի B կետը, եթե վերջինիս կոորդինատն է՝
ա) –8
8-4=4
բ) 1
4+1=5
գ) +6
6+4=10
դ) -10
10-4=6
3) Գծե՛ք կոորդինատային ուղիղ և նրա վրա նշե՛ք A (–3), B (+7), C(–6), D (+1), E (+8), F (–5), G (–4) կետերը:

4) Կոորդինատային ուղղի վրա նշե՛ք –7, –5, –2, 0, +1, +4, +8, +10 թվերին համապատասխանող կետերը։

Լրացուցիչ (տանը)
5)Կոորդինատային ուղղի վրա A (–6), B (+2), C (–3), D (–4), E (+8), F (–2), G (–10) կետերից ո՞րն է գտնվում ամենից ձախ, և ո՞րը՝ ամենից աջ։
Ամենից ձախ — G (–10)
Ամենից աջ — E (+8)
6) Գծե՛ք կոորդինատային ուղիղ և նրա վրա նշե՛ք A (–3) կետը։ Նշե՛ք նաև՝
ա) B կետը, որը գտնվում է A կետից երկու միավոր դեպի աջ,
բ) C կետը, որը գտնվում է A կետից երեք միավոր դեպի ձախ։

7) Կոորդինատային ուղղի վրա քանի՞ բնական թիվ է գտնվում հետևյալ թվերի միջև.
ա) –6 և 2-1
բ) 0 և 5-4
գ) -7 և 7-6
8) Գտնել բաց թողած թիվը.
? = 13
Խնդիրներ
1. Քանի՞ կգ մաքոր սպիրտ և քանի՞ կգ ջուր է պարունակում 30 կգ 40 % — անոց սպիրտի լուծույթը:
100-40=60%
30×60:100=18 կգ
30-18=12 կգ
2. Քանի՞ կգ աղ և քանի՞ կգ ջուր է պարունակում 25 կգ 24 % — անոց աղի լուծույթը:
100-24=76%
25×76:100=19 կգ
25-19=6 կգ
3. Քանի՞տոկոսանոց սպիրտի լուծույթ կստացվի,եթե 8 կգ մաքուր սպիրտը խառնենք12 կգ թորած ջրի հետ:
12+8=20
20-100
8-?
8×100:20=40%
4. Քանի՞ տոկոսանոց աղի լուծույթ կստացվի,եթե 40գ աղը խառնենք120 գ թորած ջրի հետ:
40+120=160
40×100:160=25%
5. 30%-անոց սպիրտի լուծույթը պարունակում է 56 գ ջուր։ Գտեք լուծույթի կշիռը։
100-30=70%
70-56
100-?
56×100:70=80գ
6. 35%-անոց աղի լուծույթը պարունակում է 39 կգ ջուր։ Գտեք լուծույթի կշիռը:
100-35=65%
39×100:65=60գ
7. 25%-անոց սպիրտի լուծույթը պարունակում է 30 գ սպիրտ: Գտեք լուծույթի կշիռը:
100-25=75%
30×100:25=120
8. 32%-անոց աղի լուծույթը պարունակում է 80 գ աղ։ Գտեք լուծույթի կշիռը:
100×80:32=
9. 15% -անոց սպիրտի լուծույթը պարունակում է 153 գ ջուր։ Քանի՞ գրամ սպիրտ է պարու- նակում այդ լուծույթը:
100-15=85
153-85%
?-15%
153×15:85=27գ
10. 34 % — անոց աղի լուծույթը պարունակում է 165 գ ջուր։ Քանի՞ գրամ աղ է պարունակում
այդ լուծույթը:
100-34=66%
165×34:66=85գ
Ամբողջ թվեր — ինքնաստուգում
Ինքնաստուգման արդյունքներս
8․A քաղաքից միևնույն ուղղությամբ դուրս եկան երկու ավտոմեքենա։ 8 ժամ հետո որքա՞ն կլինի նրանց միջև եղած հեռավորությունը, եթե առաջին ավտոմեքենան ժամում անցնում է 60կմ, իսկ երկրորդը՝ 80 կմ։
60×8=480
8×80=640
640-480=160
9․ Գնացքը 2 օրում միևնույն արագությամբ անցավ 1620կմ ճանապարհ։ Առաջին օրը նա ճանապարհի վրա ծախսեց 10 ժամ, իսկ երկրորդ օրը՝ 2 ժամ պակաս։ Որքա՞ն ճանապարհ նա անցավ առաջին օրը։
1620:18=90
90×10=900
10. 70% արծաթ պարունակող արծաթի և ոսկու համաձուլվածքում արծաթը 16կգ-ով ավելի է քան ոսկին։ Քանի՞ գրամ ոսկի է պարումակում համաձուլվածքը:
12
Մայրենի 07․12․2022
Պաուլո Կոելիո, երկու պատմվածք:
Պատմվածքները բաժանի՛ր հատվածների և ենթավերնագրեր ընտրի՛ ր։
«Խոսեի սանդալները»
Խոսեի կորցրած սանդալը
Սուրբ Ծննդյան հեքիաթ սրինգ նվագող աղջկա մասին
Ազատ նվագող աղջիկա մասին։
Պատմվածքների համար այլ վերնագրեր մտածի՛ր։
«Խոսեի սանդալները»
Գտնված սանդալը
Սուրբ Ծննդյան հեքիաթ սրինգ նվագող աղջկա մասին
Նվագող աղջիկա կաղարդական սրինգը։
Սովորի՛ ր ամանորյա բանաստեղծություններից քեզ դուր եկածը։
Դաս 23
Առաջադրանքներ (դասարանում)
1)Տրված են –5, –11, +18, –9, +6 թվերը։ Գտե՛ք՝
ա) այդ թվերի գումարին հակադիր թիվը,
–5 + (–11) + (+18) + (–9) + (+6)=-1 հակադիր +1
բ) այդ թվերին հակադիր թվերի գումարը։
+5 + (+11) + (-18) + (+9) + (-6)=+1
2) Կոորդինատային ուղղի վրա նշե՛ք A (–2), B (+5), C (–8), D (–1), E (+2) կետերը։

3) Գնացքը 3 ժամում անցավ 250 կմ։ Առաջին ժամում այն անցավ ճանապարհի 40 %-ը, երկրորդ ժամում՝ մնացածի 40 %-ը։ Քանի՞ կիլոմետր անցավ գնացքը երրորդ ժամում։
50×40:100=100
250-100=150
150×40:100=60
150-60=90
4)Կառքի առջևի անիվը 96 պտույտ է կատարում, երբ հետևի անիվը կատարում է 64 պտույտ: Որքա՞ն է հետևի անիվի շրջագծի երկարությունը, եթե առջևի անիվինը 2 մ է:
96×2=192
192:64=3
Լրացուցիչ (տանը)
5)Որո՞նք են այն չորս հաջորդական ամբողջ թվերը, որոնցից ամենամեծը հավասար է՝
ա) –11-ի
-11, -20, -23, -12
բ) 0-ի
0, -1, -6, -3
գ) +2-ի
2, 1, 0, -1
դ) –1-ի
-1, -2, -3, -8
6)Ավտոբուսի արագությունը մեքենայի արագության 5/7-ն է։ Ինչքա՞ն է մեքենայի արագությունը, եթե ավտոբուսի արագությունը նրանից փոքր է 30 կմ/ժ-ով։
7-5=2 մաս
2 մաս=30կմ/ժ
30:2=15կմ/ժ
15×7=105կմ/ժ
7)Ճի՞շտ է արդյոք, որ եթե «a + |a| = 0» գրառման մեջ a-ի փոխարեն գրենք որևէ բացասական թիվ, կստացվի հավասարություն: Իսկ եթե գրենք զրո կամ դրակա՞ն թիվ:
Եթե բացասական դնենք ու զրո դնենք կստացվի հավասարություն:
-1+|-1|=0
0+|0|=0
8)Գնել են երկու տեսակի կոնֆետներ` վճարելով ընդամենը 6500 դրամ: Առաջին տեսակի կոնֆետից, որի 1 կիլոգրամն արժե 2200 դրամ, գնել են 2 կգ: Մնացած գումարով գնել են երկրորդ տեսակի կոնֆետներ` 1 կիլոգրամը 700 դրամով: Երկրորդ տեսակի քանի՞ կիլոգրամ կոնֆետ են գնել:
2200×2=4400
6500-4400=2100
2100:700=3