մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա 10․22․2020

Բաժանում միանիշ թվի վրա։ Բաժանման ստուգումը բազմապատկումով

Սիրելի սովորողներ նախ միասին վերհիշենք բամանիշ թիվը միանիշ թվի բաժանելու քայլաշարը՝

Բաժանելի։բաժանարար=քանորդ

Օրինակ՝       147        ։      3           =   49  

Սյունակաձև՝

1473 
 12 49
 27  
  27  
   0  
.49 
  3 
147 
    

Ստուգում՝


Առաջադրանքներ

  • Կատարիր բաժանում և արդյունքը ստուգիր բազմապատկումով՝

1)   24840:4

  2 4    Ստ․ x6    
  2    6         
   0-        2 4    
    8                
    0-               
     4               
     0               
                    
                    
                    

2)   3750:3

  3     Ստ․ x 1    
  3    2 5       3    
 0 —          3    
   6                 
                  
                  
                    
                    
                    
                    

3)   7800։5

  7   Ստ․ x1560    
  5    1 5 6 0       5    
  2         7 8 0 0    
 5                 
   3 0                
   3 0                
                    
                    
                    
                    

4)  3360։20

  3 3 6 2   Ստ․ x168      
 2    168     20      
13       3360      
  12                 
  — 16                
   16                
   0                
                    
                    
                    

5)   5680։40

  5684    Ստ․ x 142       
  4   1 4 2     40      
 — 16       5680       
  16                 
   0- 8                
    8                
    0                
                    
                    
                    

6)   7500:60

 — 7506    Ստ․ x 120       
  6   1 2 0      60      
  1 5       7500       
  12                 
                    
                    
                    
                    
                    
                    

7)   17500 ։70

  1 7   Ստ․   x     
  1   2 5 0       7    
   3 5       1 5     
   3                
                    
                    
                    
                    
                    
                    

8)   28770։70

  2     Ստ․  x 4   
  2   4 1 0         
   7          2   
   7 7                
                    
                    
                    
                    
                    
                    

9)  54660։60

  5   Ստ․  x 8 1 1      
  5   8 1 1      6     
          6 6 0     
    6                
     6               
     6               
                    
                    
                    
                    

10)   555000։50

  5      Ստ․ x 
  5     1 1 1       5 
   5           5 5 5 0 0 0 
   5                 
    5                
    5                
                    
                    
                    
                    
Uncategorized

Կոմիտաս Կաքավիկ

Կոմիտասի ամենա գեղեցիկ ստեղծագործություններից է Կաքավիկ երգը։
Կոմիտասը նկարագրում է արևածագ, նոր օրվա ծնունդ։
Ես այս երգը լսելուց պակերացնում եմ բնության զարթոնքը, ինչպես է կաքավը բույն շինում ու զարդարում գեղեցիկ ծաղիկներով՝ նարգիզ-նունուֆարներով։ Տեսնում եմ արև, որը բարևում է ծաղիկներին, ջերմացնում և լույսով լցնում օրը։

Uncategorized

Մայրենի 10.20.2020

1.Բառերից անջատեք նախածանցները:

Վերհանել, դժբախտ, անհնար, չկամ, չգալ, դժգոհ, անհեռատես:

Վերհանել-հանել
դժբախտ-բախտ
անհնար-հնար
չկամ-կամեցող
չգալ-գալ
դժգոհ-գոհ
անհեռատես-հեռատես

2.Նախածանցներով ածանցավոր բառեր կազմեք:

Ան, չ, դժ, վեր, արտ:

Ան-անշնորհք, անաղմուկ
չ-չտես, չզգալ
դժ-դժգույն, դժբախտ, դժկամ
վեր-վերգետնյա
արտ-արտասովոր

3.Բառերը բաժանեք արմատների, ածանցների և տեղավորեք աղյուսակում:

Բարձրաձայն, լավամարդ, անհանգիստ, լեզվանի, մարդկային, հեռագրատուն, լուսարձակ, բառ, պատուհան, հոգի, նավ, գալուստ, սառը, դանակ, գազանանոց, հողագուդ, բուժքույր, բժշկուհի:

պարզածանցավորբարդԲարդ ածանցավոր
բառանհանգիստԲարձրաձայն 
պատուհանլեզվանիլավամարդ
հոգիմարդկայինհեռագրատուն,
նավգազանանոցլուսարձակ
գալուստբժշկուհիհողագունդ
սառը բուժքույր
 

4.Պարզ բառերին արմատներ ավելացրեք և ստացեք բարդ բառեր:

Շուն, գինի, բույս, հույս, տարի, օր:

Շուն-շնաձուկ
գինի-գինետուն
բույս-բուսակեր
հույս-հուսախաբ
տարի-տարեմուտ          
օր-կեսօր

մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա 10.20.2020

Բաժանում միանիշ թվի վրա։ Բաժանման ստուգումը բազմապատկումով

Սիրելի սովորողներ նախ միասին վերհիշենք բամանիշ թիվը միանիշ թվի բաժանելու քայլաշարը՝

Օրինակ՝ 147։3=49  

Սյունակաձև՝

1473 
 12 49
 27  
  27  
   0  
.49 
  3 
147 
    

Ստուգում՝

Առաջադրանքներ

  • Կատարիր բաժանում և արդյունքը ստուգիր բազմապատկումով՝

1)   8560։8

 8560 8    Ստ․x1070    
 8  1070       8    
 0-56        8560    
  56                
   0                
                    
                    
                    
                    
                    

2)   7850։50

 78050 5 0Ստ․ x157     
  5 157     50     
  28       7850     
  25                
 35                
  35                
   0                
                    
                    
                    

3)   25750։5

 257505   Ստ․ x5150   
 25  5150      5   
  0-7        25750   
   5                
 25                
  25                
   0                
                    
                    
                    

4)  73100։20

 7310020   Ստ․ x3655  
 6   3655      20  
13          73100  
 12                 
  11                
  10                
  10                
   1                
                    
                    
                    

5)   480240։8

   8   Ստ. 6 3 0   
4860030x8
    2 4        0 2 4 
                  
                    
                    
                    
                    
                    
                    
                    

6)   108036։6

  1    Ստ․ 10 6   
    6     1 0 6  x      
   4         1 0  
   4 8                
    3               
    3               
                    
                    
                    
                    

7)   2163։7

  2  Ստ․   30       
  21   9  x   7       
   6      2 6 3       
   6                
                    
                    
                    
                    
                    
                    

8)   2170։7

  2 1   Ստ․   3      
  2   3 1 0   x        
   7        2 7 0      
   7                 
                    
                    
                    
                    
                    
                    

9)  54060։6

  5    Ստ․     
  5    9 1  x       
   6         5 4 0 6 0    
                   
                    
                    
                    
                    
                    
                    

10)   58500։5

  5     Ստ․1   
  5     1 1 7 0 x     5   
  — 8          5 5 0 0   
   5                 
   3 5                
   3                
                    
                    
                    
                    

 11)  1472։2

  2    Ստ․  7 3 6      
  1   7 3 6   x   2      
   7        1  4 8 2      
   6                 
   1 2                
   1                
                    
                    
                    
                    

12)   4590։9

     Ստ․  10      
  4   5 0   x   9      
   9        4 5 9 0      
   9                 
                    
                    
                    
                    
                    
                    

13)   19965։5

  1    Ստ․  3    
  1 5    3 9 9 3  x    5    
   4 9        19 6 5    
                  
    4 6               
    4               
     1              
     1              
                    
                    
մաթեմատիկա

1․Հաշվի՛ր 15 մմ, 14 մմ, 16 մմ և 17 մմ կողմերով քառանկյան
պարագիծը։
P=15+14+16+17=62մմ

2․Հաշվի՛ր 3 դմ, 5 դմ, 8 դմ և 9 դմ կողմերով քառանկյան
պարագիծը։
P=3+5+8+9=25

3․Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և
երկարության գումարը 16 է։
P=16×2=32մ

4․Քառակուսու պարագիծը 28 սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու կողմը։
P=28:4=7սմ

5․Քառակուսու պարագիծը 24 սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու
մակերեսը։
P=24։4=6սմ
S=6×6=36 ք․ սմ

6․Քառակուսու մակերեսը 81 քառակաուսի մետր է։ Գտի՛ր քառակուսու
կողմը։
P=81:2=9

7․Քառակուսու 3 կողմերի գումարը 18 սմ է։ Որքա՞ն է այդ
քառակուսու 1 կողմը։
P=18:3=6

8․Քառակուսու 3 կողմերի գումարը 21 սմ է։ Որքա՞ն է այդ
քառակուսու մակերեսը։
P=7×7=49 ք․ սմ

9․ Ուղղանկյան լայնությունը 5 սմ է, իսկ երկարությունը 4 սմ-ով մեծ է լայնությունից։ Գտնել ուղղանկյան պարագիծը։
5+4=9
P=2×5+2×9=10+18=28 սմ

10․ Հաշվի՛ր 15սմ և 11 սմ կողմերով ուղղանկյան պարագիծն ու
մակերեսը։
P=2×15+2×11=52 սմ
S=15×11=165 ք․ սմ

Մայրենի

Առևտուր, հայ ժողովրդական հեքիաթ

Մի չոբան իր երկու գարները տարավ բազառ, որ ծախի։

Մինել մի դալալ է գալիս թե

— Ի՞նչ արժի քո ոչխարը

Ոչխարի գինն էլ շատ-շատ՝ իրեք-չորս մանեթ ա լինում։

— Էս ոչխարի գինը հազար մանեթ ա

— Քո չոբան հալով իմ վրա ծիծաղում ե՞ս,— ասում ա դալալը,— դե հմա ծիծաղի։
Ասում ա ու մի սիլլա տալիս չոբանին։

Չոբանը ոչխարները թողած, բռնում ա էդ դալալի շորից, քաշ տալիս բերում դատավորի մոտ։

— Ինչ գանգատ ունես,— հարցնում ա դատավորը

Չոբանը պատմում ա, թե էս մարդը, ես անմեղ, անտեղի ինձ սիլլա ա տվել։

Մթամ շատ ա չարանում դալալի վրա, ոտը գետնովն ա տալիս.

— Էդ արարքիդ համար,— ասում ա,— էս չոբանին, շտրաֆ պետք ա տաս. քսան կոպեկ։ Էս րոպեին հանի,— ասում ա դատավորը։

— դալալը ասում ա,— ձեռիս չկա, գնամ տուն, բերեմ։

— Բան չկա,— ասում ա դատավորն,— սա կսպասի, գնա բեր

Չոբանը հասկանում ա, որ իրեն ձեռ են առնում։ Դալալի գնալուց հետո հարցնում ա.

— Պարոն դատավոր,— ասում ա,— ուրեմն, մարդի էրեսին սիլլա խփելը քսան կոպեկ արժի՞։

— Հա, էդպես ա օրենքը,— պատասխանում ա դատավորը։

— Մեռնեմ օրենքին,— ասում ա չոբանը, ու մի սիլլա տալիս դատավորին, դալալը քսան կոպեկը որ բերի,— ասում ա,— քեզ կպահես։ Ես վռազում եմ, գնացի։

Մինչև դատավորը՝ ուշքի ա գալի, չոբանը փախչում, գնում ա։

մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա 10.13.2020

Առաջադրանքներ

  1. Գտի՛ր քառակուսու մակերեսը և պարագիծը՝ իմանալով, որ նրա կողմի երկարությունը 5 դմ է։
    P=5×4=20դմ
    S=5×5=25 ք․ դմ
  2. Քառակուսու պարագիծը 28 դմ է։ Գտի՛ր քառակուսու կողմը։
    28:4=7 դմ
  3. Քառակուսու մակերեսը 49 քառակաուսի մետր է։ Գտի՛ր քառակուսու կողմը։
    49=7×7
  4. Հաշվի՛ր 25 սմ և 11 սմ  կողմերով ուղղանկյան պարագիծն ու մակերեսը:
    P=2×25+2×11=72
    S=25×11=275 ք․ սմ
  5. Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և երկարության գումարը 14 սմ է։
    P=14×2=28
  6. Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և երկարության գումարը 32 դմ է։
    P=32×2=64դմ
  7. Ուղղանկյան լայնությունը 8 սմ է, իսկ երկարությունը 2 սմ-ով մեծ է լայնությունից։ Գտնել ուղղանկյան պարագիծը և մակերեսը։
    8+2=10
    P=2×8+2×10=36սմ
    S=8×10=80 ք․սմ
  8. Հաշվի՛ր 3 դմ, 4 դմ  և 5 դմ կողմերով եռանկյան պարագիծը։
    P=3+4+5=12
  9. Հաշվի՛ր 15 սմ, 14 սմ, 16 սմ և 17 սմ կողմերով քառանկյան պարագիծը։
    P=15+14+16+17=62 սմ
  10. Գործնական աշխատանք․
Մայրենի

Մայրենի 10.13.2020

1. Գտեք բառերի առաջին արմատները և գրեք, թե բառերում ինչ հնչյունափոխություն է կատարվել: Օրինակ՝ մկնիկ- մուկ- ու>ը

Մրոտ-մուր-ու>ը

Շնաձուկ-շուն-ու>ը

Հունաստան-հույն-յ տառը սղվեց

Ստախոս-սուտ-ու>ը

Մրգատու-միրգ-ի>ը

Սրբատեղի-սուրբ-ու>ը

Լրաբեր-լուր-ու>ը

Առվակ-առու-ու>վ

2. Բառերը վանկատեք:

Նապաստակ-նա-պաս-տակ

Ստեղնաշար-ստեղ-նա-շար

Ավտոմեքենա-ավ-տո-մե-քե-նա

Արշալույս-ար-շա-լույս

Զանգակ-զան-գակ

Դռնակ-դըռ-նակ

Հաշվել-հաշ-վել

Առագաստ-ա-ռա-գաստ

Գետակ-գե-տակ

Ամաչկոտ-ա-մաչ-կոտ

Հիշել-հի-շել

Բարձրախոս-բար-ձը-րա-խոս

Հնդկական-հընդ-կա-կան

3. Բառերին այնպիսի մասնիկ ավելացրեք, որ բնակվելու տեղ ցույց տան և գրեք, թե ինչ հնչյուրափոխություն է կատարվում:

Հնդիկ – Հնդկաստան – ի-ն սղվում է, ավելանում է ա հոդակապը + ստան մասնիկը
պարսիկ – Պարսկաստան — ի-ն սղվում է, ավելանում է ա հոդակապը + ստան մասնիկը
հույն – Հունաստան – յ-ն սղվում է, ավելանում է ա հոդակապը + ստան մասնիկը
ասորի – Ասորեստան – ի>ե ավելանում է ստան մասնիկը

4. Բառերը շեշտադրեք:

Աղավնի՛, մայրի՛կ, երազկո՛տ, հեռու՛, շնագա՛յլ, դասագի՛րք, մացառո՛տ, շողարձա՛կ, մայրամու՛տ, լուսավո՛ր, մենաստա՛ն, լեռնայի՛ն, զինադադա՛ր, ավտոմոբի՛լ:

մաթեմատիկա

Մաթեմատիկա 10.12.2020

Առաջադրանքներ

  1. Հաշվի՛ր 25սմ և 10սմ կողմերով ուղղանկյան պարագիծն ու մակերեսը:


Պարագիծ=10×2+25×2=50+20=70

Մարերես=10×25=250

  • Ուղղանկյան լայնությունը 84սմ է, իսկ երկարությունը 6 սմ-ով մեծ է լայնությունից։ Գտնել ուղղանկյան պարագիծը և մակերեսը։

84+6=90

P=2×90+2×84=348
S=84×90=7560 

  • Գտի՛ր քառակուսու մակերեսը և պարագիծը՝ իմանալով, որ նրա կողմի երկարությունը 5 դմ է։

Լուծում
5×5=25 ք․դմ
5×4 =20

  • Քառակուսու պարագիծը 36 սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։  36:4=9 9×9=81
  • Քառակուսու 3 կողմերի գումարը 36 սմ է։ Որքա՞ն է այդ քառակուսու մակերեսը։
    Լուծում
    1. 36:3=12
    2․ 12×12=144 
    Պատ․՝ 144 ք․սմ։
  • Մի ուղղանկյան լայնությունը 50սմ է, իսկ երկարությունը 60սմ է, իսկ մյուս ուղղանկյան լայնությունը 70սմ է, իսկ երկարությունը 80սմ է։ Որքանո՞վ է մեծ ուղղանկյան մակերեսը մեծ փոքր ուղղանկյան մակերեսից։
    Լուծում
    1․ S=50×60=300

2. S=70×80=560

  • Հաշվի՛ր 4դմ, 6դմ և 7դմ կողմերով եռանկյան պարագիծը։  40+60+70=170
  • Հաշվի՛ր 5սմ, 4սմ, 6սմ և 7սմ կողմերով քառանկյան պարագիծը։  5+4+6+7=22
  • Հաշվիր ուղղանկյան պարագիծը, եթե հայտնի է, որ նրա լայնության և երկարության գումարը 46 է։
    Լուծում

46+46=92

  1. Քառակուսու մակերեսը 36 քառակաուսի մետր է։ Գտի՛ր քառակուսու կողմը։
    Լուծում

36:6=6


Պատ․՝6 սմ