1. Միհրանը փոքր է Ստեփանից, բայց մեծ է Կարենից։ Ստեփանը փոքր է Արտյոմից, իսկ Տիգրանը փոքր է Կարենից։ Ո՞վ է նրանցից ամենամեծը։
Արտյոմը

2. Գրքի էջերը համարակալված են 1, 2, 3, 4, 5 և այլն: 5 թվանշանը հանդիպում է ճիշտ 16 անգամ: Ամենաշատը քանի՞ էջ կարող է ունենալ այդ գիրքը:
135 էջ
3. Ընտանիքում կա չորս երեխա՝ Մարիամը, Նարեկը, Անին և Լուսինեն: Նրանք 5, 8, 13 և 15 տարեկան են: Աղջիկներից մեկը գնում է մանկապարտեզ, Մարիամը Նարեկից մեծ է, իսկ Մարիամի ու Անիի տարիքների գումարը բաժանվում է երեքի։ Քանի՞ տարեկան է Լուսինեն։
15
4. Փողոցի մի կողմում տները հաջորդաբար համարակալված են զույգ թվերով՝ 2,4,6,… իսկ մյուս կողմում՝ կենտ թվերով՝ 1,3,5,…։ Զույգ կողմի վերջին տունը ունի 12 համարը: Այդ փողոցում կա ընդամենը 17 տուն։ Ի՞նչ համար ունի փողոցի կենտ համարներով կողմի վերջին տունը:
21

5. Արմենի քայլը 75սմ է, իսկ Վարդանինը՝ 60սմ: Ի՞նչ ամենափոքր հեռավորության վրա նրանք երկուսն էլ ամբողջ թվով քայլ կանեն:

135սմ
6. Կաթսայում ջուրը 5 անգամ ավելի է, քան շշի մեջ, իսկ շշի մեջ ջուրը 8 բաժակով քիչ է, քան կաթսայում։ Քանի՞ բաժակ ջուր կա կաթսայում։
7. Դերձակն ունի 18 մետրանոց կտոր, որից օրական կտրում էր 3մ։ Քանի՞ օր հետո նա կկտրի վերջին կտորը։
40
8. Արամը 987654321=100 արտահայտության մեջ չորս տեղ գրեց գործողության «+» կամ «-» նշանը և ստացավ ճիշտ հավասարություն: Վերականգնե՛ք հավասարությունը:
98-76+54+3+21=100

9. Նկարում պատկերված երեք քարտերով ամենաշատը քանի՞ եռանիշ թիվ կարող ես կազմել:

6

10. Նկարում պատկերված յուրաքանչյուր տառ համապատասխանում է 1-9 որևէ թվի, ընդ որում, տարբեր տառերին՝ տարբեր թվեր: Յուրաքանչյուր սլաք տանում է մեծ թվից ավելի փոքր թիվ: Ի՞նչ թիվ է գրված F տառի փոխարեն:

F=2

• 1.AC հատվածի   երկարությունը 4 սմ 7մմ է,  BC հատվածինը՝ 10 սմ 4 մմ: Գտիր  AB  հատվածի   երկարությունը:

(4+10)+(7+4)=15սմ 1մմ
2.AB հատվածի   երկարությունը 27 սմ 6 մմ է,  AC հատվածը՝ 8 սմ 4 մմ: Գտիր  CB   հատվածի   երկարությունը:

(27+8)-(8+4)=19սմ 2մմ
3.Որքա՞ն է CD հատվածի երկարությունը, եթե |AD|=125 մմ, |AB|=25 մմ,  |BC|=55 մմ։

125-(25+55)=45մմ
4.Հաշվիր BC հատվածի երկարությունը, եթե |AD|=150 մմ, |AB|=35 մմ, |CD|=52մմ։

150-(35+52)=63մմ
5.Քանի՞ ճառագայթ կառաջացնեն երկու հատվող ուղիղները։

• 4
  6.Լրացրու բաց թողնված բառերը։
  Ճառագայթը  ուղղի մաս է։ Այն ունի միայն սկիզբ, որը նրա սկզբնակետն է։ Ճառագայթը ունի սկիզբ, բայց չունի վերջ:
  7. Լրացրու բաց թողնված բառը(բառերը):
  Հատվածն ուղղի այն մասն է, որն ունի սկիզբ և վերջ։
  8․ Հաշվեք բեկյալ գծի երկարությունը, եթե  AB հատվածի   երկարությունը 5 սմ 4 մմ է, BC հատվածինը՝ 5 սմ 8 մմ,  իսկ  CD հատվածինը՝ 7 սմ 5 մմ:

5+5+7=17սմ
4+8+5=17մմ
17սմ+17մմ=18սմ 7մմ

Գտեք տրված թվերի ամենափոքր ընդհանուր  բազմապատիկը
4 և 16–[16,4]=16
15 և 6-[15,6]=30
28 և 7-[28,7]=28
27 և 3-(27,3)=27
7 և 3-[7,3]=21
60, 3- [60,3]=60
7 և 9-[7,9]=63
3 և19-[19,3]=57
8 և 12-[8,12]=24
60 և 12-[60,12]=60
50, 250-[50,250]=250
Գտեք տրված թվերի ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։
21, 7-(21,7)=3
28 և 35-(28,35)=7
240 և 40-(240,40)=40
32 և 16-(32,16)=16
2 և 9-(2,9)=1
19 և 5-(19,5)=1
17 և 8-(17,8)=1
24 և 16-(24,16)=8
Սիրելի սովորողներ, այժմ ինքներդ կազմեք նմանատիպ առաջադրանքներ։
15 և 16
12 և 8
34 և 21
65 և 60
30 և 10
18 և 12
60 և 34
50 և 254

1. Ի՞նչ  թիվ է մտապահել Սուսաննան, եթե նրա մտապահած թիվը փոքրացնենք 2 անգամ, արդյունքից հանենք ամենափոքր եռանիշ թիվը, կստանանք ամենափոքր բնական թիվը։
1+100×2=202
2. Դավիթը 16 մատիտ ավելի շատ ուներ, քան Աննան: Դավիթը քանի՞ մատիտ պետք է տա Աննաին, որպեսզի երկուսի մոտ էլ լինեն հավասար թվով մատիտներ:
16։2=8
3. Տատիկը թխեց 20 բլիթ, Արեգը կերավ 3, Նանեն 2, իսկ Նարեն ու Լիան միասին կերան 7 բլիթ։ Քանի՞ բլիթ մնաց։
20-3-2-7=8
4. Ճագարն ուներ 20 գազար: Ամեն օր նա ուտում էր երկու գազար: Շաբաթվա ո՞ր օրն էր նա սկսել ուտել իր գազարները, եթե 11-րդ գազարը կերել էր երեքշաբթի օրը:
Հինգշաբթի
5. Առաջին կանգառում ավտոբուսից իջան 3 ուղևոր, երկրորդ կանգառում բարձրացան 4 ուղևոր, երրորդ կանգառում իջան 2 ուղևոր և բարձրացան 6 ուղևոր։ Արդյունքում ավտոբուսում մնացին 20 ուղևոր։ Սկզբում ավտոբուսում քանի՞ ուղևոր կար։
15

1.Պարտաճանաչ կատարե՞լ ես մաթեմատիկայի բոլոր առաջադրանքներն ու նախագծերը։ Տեղադրիր բլոգիդ հղումը։
https://piruonline.school.blog/category/%d5%b4%d5%a1%d5%a9%d5%a5%d5%b4%d5%a1%d5%bf%d5%ab%d5%af%d5%a1/
2.Մասնակցե՞լ ես «Ստեղծագործ մաթեմատիկները» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/12/15/%d5%bd%d5%bf%d5%a5%d5%b2%d5%ae%d5%a1%d5%a3%d5%b8%d6%80%d5%ae-%d5%b4%d5%a1%d5%a9%d5%a5%d5%b4%d5%a1%d5%bf%d5%ab%d5%af%d5%b6%d5%a5%d6%80%d5%a8/
3.Մասնակցե՞լ ես «Թվերի մեծ աշխարհում» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/12/15/%d5%a9%d5%be%d5%a5%d6%80%d5%ab-%d5%b4%d5%a5%d5%ae-%d5%a1%d5%b7%d5%ad%d5%a1%d6%80%d5%b0%d5%b8%d6%82%d5%b4%e2%80%a4-%d5%b0%d5%bc%d5%b8%d5%b4%d5%a5%d5%a1%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%a9%d5%be%d5%a5%d6%80/
4.Մասնակցե՞լ ես «Մեզ շրջապատող ուղղանկյունանիստերը» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/12/10/%d5%b4%d5%a1%d5%a9%d5%a5%d5%b4%d5%a1%d5%bf%d5%ab%d5%af%d5%a1%d5%b5%d5%ab-%d5%b6%d5%a1%d5%ad%d5%a1%d5%a3%d5%ae%d5%a5%d6%80/
5.Մասնակցե՞լ ես «Ուսումնական աշուն 2021 »նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/10/25/%d5%b8%d6%82%d5%bd%d5%b8%d6%82%d5%b4%d5%b6%d5%a1%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%a1%d5%b7%d5%b8%d6%82%d5%b6-2021/
6.Մասնակցե՞լ ես «Իմ ընտանիքը» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/11/20/%d5%a8%d5%b6%d5%bf%d5%a1%d5%b6%d5%a5%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%ad%d5%b6%d5%a4%d5%ab%d6%80%d5%b6%d5%a5%d6%80/
7.Մասնակցե՞լ ես «Մխիթար Սեբաստացին թվերի աշխարհում» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/11/22/%d5%ad%d5%a1%d5%b9%d5%a2%d5%a1%d5%bc-3/
8․Մասնակցե՞լ ես «Մաթեմատիկան՝ Ամանորին ընդառաջ» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/12/15/%d5%b4%d5%a1%d5%a9%d5%a5%d5%b4%d5%a1%d5%bf%d5%ab%d5%af%d5%a1%d5%b6%d5%9d-%d5%a1%d5%b4%d5%a1%d5%b6%d5%b8%d6%80%d5%ab%d5%b6-%d5%a8%d5%b6%d5%a4%d5%a1%d5%bc%d5%a1%d5%bb/
9.Մասնակցե՞լ ես «Սովորող-սովորեցնող(GeoGebra երկրաչափական ծրագրի յուրացում)» նախագծին։ Տեղադրիր նախագծի արդյունքի հղումը։
https://piruonline.school.blog/2021/12/15/geogebra-%d5%a5%d6%80%d5%af%d6%80%d5%a1%d5%b9%d5%a1%d6%83%d5%a1%d5%af%d5%a1%d5%b6-%d5%ae%d6%80%d5%a1%d5%a3%d6%80%d5%ab-%d5%b5%d5%b8%d6%82%d6%80%d5%a1%d6%81%d5%b8%d6%82%d5%b4/
10.Պատմիր նաև այն նախագծերի մասին, որոնք կատարել ես մաթեմատիկայից։
Ուսումնական առաջին շրջանի ընթացքում կատարել եմ մաթեմատիկական տարբեր տեսակի նախագծեր և այդ ընթացքում շատ գիտելիքներ եմ ձեռք բերել ու հետաքրքիր փաստեր իմացել։ Օրինակ, կազմել եմ Ամանորյա և «Սեբաստացի» խաչբառերը, ավելի մոտիկից եմ ծանոթացել հռոմեական թվագրությանը, կազմել հետաքրքրաշարժ խնդիրներ։ Բացի այդ, ստվարաթղթից պատրաստել եմ խորանարդ, հաշվել եմ մեր ննջասենյակի պահարանի մակերևությի մակերեսը։ Այս ընթացքում նաև յուրացրել եմ GeoGebra երկրաչափական ծրագիրը, որը թույլ է տալիս հեշտությամբ հաշվարկել տարբեր կետերի միջև հեռավորությունը։
11.Ո՞ր նախագիծն է քեզ ամենից շատ դուր եկել։
Ամենից շատ հավանել եմ «Մխիթար Սեբաստացին թվերի աշխարհում» նախագիծը, որի շրջանակում Սեբաստացի համայնքի վերաբերյալ խաչբառ եմ կազմել։

Թվերի ստեղծման պատմությունը գալիս է դեռևս անտիկ ժամանակներից։ Հաշվելու կամ հաշիվ պահելու անհրաժեշտությունն առաջացել է այն ժամանակ, երբ մարդիկ անհրաժեշտություն են ունեցել միմյանց տեղեկացնել որսի կամ գտած առարկաների քանակի մասին։ Օրինակ, երբ պետք էր որսած ձուկը փոխանակել դանակի հետ, պարզապես ամեն ձկան մոտ դրվում էր մեկ դանակ։

Աշխարհում այսօր կիրառվում են երկու տեսակի թվագրություններ՝ արաբական և հռոմեական։
Հռոմեական թվերն ստեղծվել են ավելի քան 2000 տարի առաջ՝ Իտալիայում բնակվող էտրուսկ կոչվող հին ժողովրդի կողմից։ Հին Հռոմում թվերը գրում էին լատիներենի այբուբենի տառերի օգնությամբ։  

Հռոմեական թվագրության մեջ կիրառվում են այս տառերը․ 1 — I (лат. unus), 5 — V (лат. quinque), 10 — X (лат. decem), 50 — L (лат. quinquaginta), 100 — (C лат. centum), 500 — (D лат. quingenti), 1000 — (M лат. mille)։ Հիշելով ռուսերեն այս նախադասություններըˋ “Мы Dарим Сочные Lимоны, Хватит Vсем Iх” կարելի է հիշել հռոմեական թվերը մեծից փոքրˋ Mˋ 1000, Dˋ 500, Cˋ 100, Lˋ 50, Xˋ 10, Vˋ 5, Iˋ 1:

Մյուս թվերը գրելու համար այս տառերի աջից կամ ձախից գրում էին տարբեր տառեր։ Եթե տվյալ տառին նախորդում էր մեկ այլ տառ, ապա այն փոքրացնում էր թիվը, իսկ եթե գրվում էր տառից հետո՝ թիվը մեծանում էր։ Օրինակ՝ V (5), եթե դիմացից ավելացնենք I տառը, կստանանք IV (4), իսկ եթե մյուս կողմից կցենք I տառը, կստանաք VI (6)։ Սիմվոլի վրա նշվող հորիղոնական մեկ գիծը նշանակում է դրա հազարապատիկը, իսկ երկու գիծը՝ միլիոնապատիկը։

Բնական թվերը գրելու համար թվանշանները կրկնում են։ Ընդ որում, եթե մեծ թիվը գրված է փոքրից առաջ, ապա նրանք գումարվում են, իսկ եթե փոքրն է մեծից առաջ, ուրեմն այն հանվում է մեծից։

Սակայն այսկերպ մաթեմատիկական հաշվարկներ կատարելը չափազանց բարդ է։ Այդ պատճառով հռոմեական թվագրումն այսօր օգտագործվում է միայն դարեր նշելու, հրատարակչություններում՝ գրքերի գլուծները նշելու մեջ, նաև ժամացույցների առանձին տեսակի թվատախտակների վրա։

1․ Փորձենք ընթերցել MMDCCCXXII թիվը։
1000 + 1000 + 500 + 100 + 100 + 100 + 10 + 10 + 1 + 1 = 2822.
Պատ․  2822
2. Հռոմեական թվերով գրենք 2022
M+M+X+X+II= MMXXII
Պատ․ MMXXII

1.Ի՞նչ  թիվ է մտապահել Սուսաննան, եթե նրա մտապահած թիվը փոքրացնենք 2 անգամ, արդյունքից հանենք ամենամեծ եռանիշ թիվը, կստանանք ամենափոքր բնական թիվը։
1+100×2=202
2. Պարտեզում շարքով տնկված էր վարդի 29 թուփ: Մեղուն նստած էր շարքի մի ծայրից հաշված՝ 12-րդ թփի վրա, իսկ խխունջը՝ շարքի մյուս ծայրից հաշված՝ 16-րդի վրա։ Մեղվի ու խխունջի միջև քանի՞ թուփ կար։
12+16=28
29-28=1
3.Դավիթը 26 մատիտ ավելի շատ ուներ, քան Աննան: Արթուրը քանի՞ մատիտ պետք է տա Նանեին, որպեսզի երկուսի մոտ էլ լինեն հավասար թվով մատիտներ:
4.Եթե Ռաֆաելի, Սոֆիի և Լիլիթի տարիքները գումարենք, կստանանք 36: Որքա՞ն կլինի նրանց տարիքների գումարը 6 տարի հետո:
36:3=12
12+6=54
5.Տատիկը թխեց 20 բլիթ, Արեգը կերավ 3, Նանեն 2, իսկ Նարեն ու Լիան միասին կերան 7 բլիթ։ Քանի՞ բլիթ մնաց։
20-3-2-7=8
6. Հռոմեական թվագրությամբ գրիր 541 թիվը։
D+X+L+I=DXLI
7. Գտիր այն թիվը, որը 90-ով փոքր է ամենամեծ քառանիշ թվից։
9999-90=9909
8․ Աննան ունի մեկ ամբողջական խնձոր, 2 հատ խնձորի կես ու 4 հատ խնձորի քառորդ։ Ընդհանուր առմամբ քանի՞ խնձոր ունի Աննան։
3 խնձոր
9․ Վահեի հայրիկը 36 տարեկան է, բայց նրա ծննդյան օրը նշվել է ընդհամենը 9 անգամ։ Ինչո՞ւ։
Ծնդդյան օրը փետրվարի 29-ին է, որը լինում չորս տարին մեկ անգամ։
10․Ժամացույցի զանգը խփում է այնքան անգամ, որքան այդ պահին ցույց է տալիս ժամացույցը․ ժամը 1-ին՝ մեկ անգամ, 2-ին՝ երկու անգամ։ 12 ժամվա ընթացքում քանի՞ անգամ կխփի ժամացույցի զանգը։
78 անգամ

Թվերի գրառումը հայերենի այբուբենի տառերով․

Հորիզոնական

• Գտե՛ք   500  և   25 թվերի  ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։
  500-Շ
• Գտեք 40 թվի ամենամեծ բաժանարարի տասնապատիկը։
  40×10=400-Ն
• Գտե՛ք   600  և   2400  թվերի  ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։ 
  600-Ո
• Եթե Դավիթի մտապահած թվից հանեք 200, ստացած թիվը փոքրացնեք 2 անգամ կաստանաք 2400։ 
  2400×2+200=500-Ր
• Գտեք 6 թվի ամենամեծ և ամենափոքր բաժանարարների գումարի տասնապատիկը։
  (6+1)x10=70-Հ
• Բնական թվերից ո՞րն  է  ո՛չ պարզ, ո՛չ պաղադրյալ։
  1-Ա
• Գտե՛ք   3  և   1000  թվերի  ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։
  3000-Վ
• Ո՞ր թիվն է մտապահել Անահիտը, եթե նրա մտապահած թվի և  256-ի տարբերությունը 344  է։
  344+256=600-Ո
• Գտի՛ր թիվը, որը 24-ի բաժանելիս ստացվում է 208 և 8 մնացորդ։  
  500-Ր
  
  

Ուղղաձիգ 1․

• Ո՞րն է ամենափոքր բնական թիվը։
  1-Ա
• Պարկում կա 95 կանաչ,  20 դեղին և 104 կարմիր գնդակ։ Առանց նայելու ամենաքիչը քանի՞ գնդակ  պետք է հանել, որպեսզի դրանց մեջ լինեն տարբեր գույնի գնդակներ։
  199+1=200-Մ
• Գտեք ամենափոքր քառանիշ թվի և ամենամեծ եռանիշ թվի տարբերությունը։
• Ն
  1000-999=1-Ա
• Ո՞ր  թիվն է մտապահել Նարեկը, եթե  նրա մտապահած  թվի կրկնապատիկի և 30-ի քանորդը  40 է։
  (40×30):2=600-Ո
• Գտեք 25 և 2  թվերի   ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկի հարյուրապատիկը։
  5000-Ր

Ուղղաձիգ 2․

• Ո՞ր  թիվն է մտապահել Սոնան, եթե  նրա  մտապահած թվի 40 և 25 թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկի տասնապատիկն է։
  2000-Ս
• Գտեք 20-ի և 3-ի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկի տասնապատիկը։
  600-Ո
• Գտեք ամենափոքր քառանիշ թվի և 7-ի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը։ 
• Ր
  7000-Ւ
• Ո՞րն է ամենափոքր պարզ թիվը։
  2-Բ

Ուղղաձիգ  3․

• Ո՞րն է 100  և 150 թվերի  ամենամեծ ընդհանուր բաժանարարը։
  50-Ծ
• Ավտոմեքենայի  արագությունը 80կմ/ժ է։ Քանի՞ կիլոմետր  կանցնի ավտոմեքենան  5 ժամում։
  400-Ն
• Ո
• Որքանո՞վ կմեծանա եռանիշ թիվը, եթե նրան ձախից կցագրենք 7 թվանշանը։
  7000-Ւ
• Ո՞րն է ամենափոքր եռանիշ թվի քառապատիկը։
  400-Ն
• Գտեք 3 թվի ամենամեծ և ամենափոքր բաժանարարների գումարը։
  4-Դ
  
  

 Գտեք տրված թվերի ամենափոքր ընդհանուր բազմապատիկը:
6 և 7 — 42
5 և 11 — 55
4 և 7 — 28
12 և 8 — 24
24 և 6 — 24
18 և 6 — 18
25 և 50 — 50