Առաջադրանքներ․
1) Թվային բազմությունները պատկերե՛ք կոորդինատային առանցքի վրա և գտե՛ք նրանց միավորումը:
ա) [- 4, 11] և (- 7, 4]
[-7;11]
բ) (- 21, 0) և [- 14, 0]
[-21;0]
գ) (- ∞, 3) և [0, ∞)
[-∞;∞]
դ) (- 2, 6] և (8, 14)
(- 2, 6] U (8, 14)
ե) (- 9, 3.6) և [3.6, 9)
[-9;9]
զ) [- 15, -5] և [-4.5; 4]
[- 15, -5] U [-4.5; 4]
է) (- 9.2, -1.2] և (0, 5)
(- 9.2, -1.2] U (0, 5)
ը) [- 0.5, 3.7] և [3.7, 32)
[-0,5;32]
թ) (0, 0.1] և (- ∞, ∞)
[-∞;∞]

2) Արդյո՞ք -1 թիվը համախմբի լուծում է.

[-1+7>-2
[-3-2<23
Այո

[5+4<2+1
[-2,4-1<-3
Ոչ

[3,2+4>-1-10
[2+1>4*2
Այո

[1+3>-1-1
[8-5<20-6
Այո

[16+1<10+0,7
[-2*3>42
Ոչ

[-16-3>-12-1
[4-1>25+6
Ոչ

3) Լուծե՛ք համախումբը.

x∈(-2;∞)

y∈(0;-∞)

a∈(21;-∞)

z∈(1,6;∞)

Ի՞նչ բանաձևով են հաշվում նյութի քանակը:
n=N/N_A
1. Որքան է 9,03*10²³ թվով թթվածնի մոլեկուլների քանակը (մոլ):
n=?
N=9,03*10²³
N_A=6,02*10²³
n (O)=9,03*10²³/6,02*10²³=1,5
2. Որքան է 0,5 մոլ քանակով ֆոսֆորի ատոմների թիվը:
N=?
n=0,5
N_A=6,02*10²³
N (P)=0,5*6,02*10²³=3,01
3. Որքան է 5.07*10²³ թվով  կալցիում մոլեկուլների քանակը (մոլ):
n=?
N=5.07*10²³
N_A=6,02*10²³
n (Ca)=5.07*10²³/6,02*10²³=30,52
4. Որքան է 0,3 մոլ քանակով ծծմբի ատոմների թիվը:
N=?
n=0,3
N_A=6,02*10²³
N (S)=0,3*6,02*10²³=1,806
5. Հաշվել N2O5 տարրերի զանգվածների հարաբերությունը:

ЛЕГЕНДА – художественное произведение, иногда в форме фантастической сказки, в основе которой лежит историческое событие или происшествие, имевшее место в действительности.

Ованнес  Туманян
Ахтамар
Каждой ночью к водам Вана
Кто-то с берега идёт
И без лодки средь тумана
Смело к острову плывёт;

 Он могучими плечами
Рассекает лоно вод,
Привлекаемый лучами,
Что маяк далёкий шлёт.

Вкруг поток, шипя, крутится,
 За пловцом бежит вослед,
Но бесстрашный не боится
Ни опасностей, ни бед.

Что ему угрозы ночи,
Пена, волны, ветер, мрак?
 Точно любящие очи,
Перед ним горит маяк!

Каждой ночью искры света
Манят лаской тайных чар;
Каждой ночью, тьмой одета,
 Ждёт его к себе Тамар^[].

И могучими плечами
Бороздит он лоно вод,
Привлекаемый лучами,
Что маяк далёкий шлёт.

 Он плывёт навстречу счастью,
Смело борется с волной.
А Тамар, объята страстью,
Ждёт его во тьме ночной.

Не напрасны ожиданья…
Ближе, ближе… вот и он!
Миг блаженства! Миг свиданья!
Сладких таинств райский сон!

Тихо. Только волны плещут,
Только, полны чистых чар,
 Звёзды ропщут и трепещут
За бесстыдную Тамар.

И опять к пучинам Вана
Кто-то с берега идёт
И без лодки средь тумана
 Вдаль от острова плывёт.

И со страхом остаётся
Над водой Тамар одна,
Смотрит, слушает, как бьётся
Разъярённая волна.

 Завтра — снова ожиданья,
Так же искрится маяк,
Тот же чудный миг свиданья,
Те же ласки, тот же мрак.

Но разведал враг жестокий
 Тайну любящих сердец:
Был погашен свет далёкий,
Тьмой застигнут был пловец.

Растоптали люди злые
Ярко блещущий костёр,
 Небеса молчат ночные,
Тщетно света ищет взор.

Не заискрится, как прежде,
Маяка привет родной, —
И в обманчивой надежде
 Бьётся, бьётся он с волной.

Ветер шепчет непонятно,
Над водой клубится пар, —
И вздыхает еле внятно
Слабый возглас: «Ах, Тамар!»

 Звуки плача, звуки смеха…
Волны ластятся к скале,
И, как гаснущее эхо,
«Ах, Тамар!» звучит во мгле.

На рассвете встали волны
 И примчали бледный труп,
И застыл упрёк безмолвный:
«Ах, Тамар!» средь мёртвых губ.

С той поры минули годы,
Остров полон прежних чар, 

Мрачно смотрит он на воды
И зовётся «Ахтамар».
К. Бальмонт.

ВОПРОСЫ И ЗАДАНИЯ
1. Существует ли на самом деле остров Ахтамар? Где он находится?
Подготовьте сообщение об этом острове.
Да, остров Ахтамар существует и находится на озере Ван в Турции.
2. С использованием интернета найдите информацию об О.Туманяне о жизни и творчестве писателя.
Ованнес Туманян — армянский писатель и поэт, родился в 1869 году и умер в 1923 году. Он является автором множества произведений, включая стихи, рассказы и пьесы. Туманян считается одним из основоположников современной армянской литературы.
3. Прочитайте легенду на армянском языке и сравните с русским переводом.
4. О чем эта легенда?
Легенда «Ахтамар» рассказывает о любви юноши и девушки, которые встречаются на острове посреди озера Ван. Юноша находил остров по костру, который зажигала девушка, но в один день Юноша не смог найти свет костра,заблудился и утонул.
5. Что означал возглас юноши  «Ах, Тамар»: сожаление или обвинение?
Возглас юноши «Ах, Тамар» выражает сожаление о том, что их любовь не сможет сущевствовать.

Հովհաննես Թումանյան
ԱԽԹԱՄԱՐ
Ծիծաղախիտ Վանա ծովի
Փոքրիկ գյուղից առափնյա,
Ծովն է մըտնում գաղտագողի
Ամեն գիշեր մի տըղա:

Ծովն է մըտնում առանց նավակ,
Բազուկներով առնացի
Ջուրը ճողփում, լող է տալի
Դեպի կըղզին դիմացի:

Խավար կըղզուց պարզ ու պայծառ
Մի լույս կանչում է նըրան,
Մի վառ փարոս նըրա համար,
Չըմոլորի իր ճամփան:

Սիրուն Թամարն ամեն գիշեր
Այնտեղ կըրակ է անում,
Եվ ըսպասում է անհամբեր
Այնտեղ` մոտիկ դարանում:

Ծըփում ծովն ալեծածան,
Ծըփում է սիրտը տըղի.
Գոռում է ծովն ահեղաձայն,
Նա կըռվում է կատաղի:

Եվ Թամարը սըրտատըրոփ
Արդեն լըսում է մոտիկ
Ջըրի ճողփյուն, ու ողջ մարմնով
Սիրուց այրվում է սաստիկ:

Լըռեց: Ծովի խավար ափին
Կանգնեց սեւ-սեւ մի ըստվեր…
Ահա եւ նա… իրար գըտան…
Կասկածավո՜ր լուռ գիշեր…

Միայն ալիքը Վանա ծովի
Մեղմ դիպչում են ափերին,
Հըրհըրելով հեռանում են
Շըշունջներով անմեկին:

Նըրանք ասես փըսփըսում են…
Ու աստղերը կամարից
Ակնարկելով բամբասում են
Լիրբ, անամոթ Թամարից…

Բամբասում են կուսի սըրտում…
Ժամ է արդեն… ու կըրկին
Մինն ալեկոծ ծովն է մըտնում,
Մյուսն աղոթում եզերքին…

«Ո՞վ է ջահել էն խիզախը,
Որ հենց հարբած իր սիրով,
Սըրտից հանած ահն ու վախը
Ծովն անցնում է գիշերով։

Ծովն անցնում է մյուս ափերից
Մեր Թամարին համբուրում…
Աղջի՞կ խըլի նա մեր ձեռի՜ց…
Ի՞նչի տեղ է մեզ դընում…»։

Էսպես ասին վիրավորված
Կըղզու միջի ջահելներ
Ու Թամարի ձեռքով վառած
Լույսը հանգցրին մի գիշեր:

Մոլորվեցավ խավար ծովում
Լողորդ տըղան սիրահար,
Ու բերում է հողմը, բերո՜ւմ
Հառաչանքներն՝ «Ա՜խ, Թամա՜ր…»։

Մոտ է ձայնը. խոլ խավարում,
Ժայռերի տակ սեպացած,
Ուր ամեհի ծովն է գոռում,
Մերթ կորչում է խլացած,
Ու մերթ լըսվում ուժասպառ.
«Ա՜խ, Թամա՜ր…»։

Առավոտյան ծովը ծըփաց,
Ափը ձըգեց մի դիակ,
Նըրա շուրթին, պաղ, կարկամած,
Ասես մեռած ժամանակ
Սառել էին երկու բառ.
«Ա՜խ, Թամա՜ր…»։

Այն օրվանից սըրա համար
Կըղզին կոչվեց Ախթամար։
1891

Задание: спишите, раскрывая скобки.
1. Люди удивлялись мужеству (чему?) (мужество) юноши.
2. Каждое утро девушка восхищалась восходом (чем?) (восход) солнца.
3. Учитель был доволен результатом (чем?) (результат) моей работы.
4. Родители очень беспокоились о сыне (о ком?) (сын), бабушка тоже тревожилась за здоровье (за что?) (здоровье) внука.
5. Хозяин гостиницы был рад приезду (чему?) (приезд) гостей.

Составьте словосочетания, подбирая к глаголам имена существительные.
(Что?) — загрузить приложение, передать документы, рассказать историю, предоставить условия
(Чего?)—бояться будущего, лишиться человека, ожидать гостей, достичь успеха, сбежать с урока
(Чему?)—верить другу, завидовать человеку, радоваться успеху, удивляться новостям
(Чем?)—красить волосы, копать яму, рисовать портрет, угрожать ножом, увлекаться многим

Իմ կատարած նախագծեր՝
Կարդում ենք Տերյան
Մխթիար Սպարապետ
Տարեմուտի ընթերցումներ. նախագիծ
Ելիզաբեթ I
Աննա Բոլեյն
Կոմիտասյան նախագիծ
Создание игры пазл с Беллой Мовсисян
Японские хокку
Վալսի նախագիծ

Տնային

CuO + H₂ = Cu + H₂O, 
CaO + H2O = Ca(OH)2
MgO + 2HCl = MgCl2 + H₂O,

Նշի՛ր ռեակցիայի տեսակը:

CuO + H₂ = Cu + H₂O, – տեղակալման
CaO + H2O = Ca(OH)2 – միացման
MgO + 2HCl = MgCl2 + H₂O, – փոխանակման

Դասակարգի՛ր ռեակցիային մասնակցող  անօրգանական նյութերը:
1. Mr
Mr (CuO)=64+16=80
Mr (H2O)=2+16=18
Mr (H2)=1+1=2
Mr (CaO)=40+16=56
Mr (Ca(OH)2)=40+32+2=74
Mr (MgO)=24+16=40
Mr (2HCl)=2+35=37
Mr (MgCl2)=24+70=94
w (զանգվածային բաժին)
Օ.ա.
CuO=+2/-2
H2O=+1/-2
CaO=+2/-2
MgO=+2/-2
2HCl=+1/-2
MgCl2=+2/-1
Կապի տեսակ
CuO – կովալենտային
H2 – իոնային
CaO – կովալենտային
H2O – իոնային
MgO – կովալենտային
2HCl – իոնային
MgCl2 – կովալենտային

Առաջադրանքներ․
1) Քառակուսու պարագիծը 32 սմ է, իսկ ուղղանկյան կողմերից մեկը՝ 45 սմ։ Գտեք այդ ուղղանկյան մյուս կողմը, եթե հայտնի է, որ նրա և քառակուսու մակերեսները հավասար են։
32/4=8
S (քառակուսի)=8*8=64սմ²
64/45
2) Տրված է ABCD քառակուսին։ AD ճառագայթի վրա վերցված է M կետն այնպես, որ <AMB=30^o, և BM=20 սմ։ Գտեք այդ քառակուսու մակերեսը։
20/2=10
S=10*10=100սմ²
3) Անհրաժեշտ է սենյակի՝ 5,5 մ և 6 մ կողմերով ուղղանկյունաձև հատակը ծածկել մանրահատակով։ Դրա համար քանի՞ մանրահատակ կպահանջվի, եթե այդ տախտակներից յուրաքանչյուրն ունի 30 սմ երկարությամբ և 5 սմ լայնությամբ ուղղանկյան ձև։
S=550*600=330000սմ²
S=30*5=150սմ²
330000/150=2200
4) ABCD ուղղանկյան A անկյան կիսորդը BC կողմը հատում է K կետում։Հայտնի է, որ BK=5սմ , KC=7սմ։ Գտեք այդ ուղղանկյան մակերեսը։
5+7=12սմ
S=12*5=60սմ²

5) 15 սմ կողմով քառակուսաձև քանի՞ սալիկ կպահանջվի, որպեսզի երեսպատվի 3մ և 2,7մ կողմերով ուղղանկյունաձև պատը։
S=300*270=81000սմ²
S=15*15=225սմ²
81000/225=360

Գրականություն և մատենագրություն

Միջնադարյան Հայաստանում գրավոր մշակույթը ծաղկում է ապրել, հատկապես 5-րդ դարում՝ Մեսրոպ Մաշտոցի կողմից հայոց գրերի ստեղծումից հետո։ Այդ շրջանից սկսած՝ թարգմանվել են բազմաթիվ կրոնական և աշխարհիկ գրքեր։ Մատենագրության մեջ առանձնահատուկ տեղ ունեն Մովսես Խորենացու «Հայոց պատմությունը», Ներսես Շնորհալու և Գրիգոր Նարեկացու հոգևոր գրականությունը։

Ճարտարապետություն

Հայ ճարտարապետությունը միջնադարում առանձնանում էր իր շինարարական տեխնիկայով։ Ամենահայտնի կառույցներից են Զվարթնոցի տաճարը, Անիի Մայր տաճարը, Գեղարդավանքը և Հաղպատի ու Սանահինի վանքային համալիրները։ Հայկական եկեղեցիները աչքի են ընկնում խաչքարերով, բարձր գմբեթներով և խաչաձև հորինվածքով։

Գեղանկարչություն և մանրանկարչություն

Միջնադարյան հայ մշակույթում մեծ դեր է խաղացել մանրանկարչությունը։ Լավագույն օրինակներն են Թորոս Ռոսլինի և Սարգիս Պիծակի ստեղծագործությունները։ Հայկական մանրանկարչությունն աչքի է ընկնում վառ գույներով, խորհրդանշական պատկերներով ու յուրահատուկ ոճով։

Կրթություն և գիտություն

Միջնադարյան Հայաստանում կրթությունը մեծ նշանակություն ուներ։ Ձևավորվել էին բազմաթիվ դպրոցներ, որոնք ոչ միայն կրոնական, այլև աշխարհիկ գիտելիքներ էին փոխանցում սովորողներին։ Հայ միջնադարյան դպրոցներում դասավանդում էին աստվածաբանություն, պատմագրություն, փիլիսոփայություն և մաթեմատիկա։

Ճապոնիայի, Չինաստանի արդիականացման գործընթացը
Համեմատել Մուցուխիտոյին և Սուն Յաթ Սենին. որպես անհատ, իրենց գործունեությունը, բնութագրել ժամանակաշրջանը/ գրել հետազոտական աշխատանք՝ օգտագործելով օտարալեզու աղբյուրները/
Համեմատել Ճապոնիայի և Չինաստանի 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի զարգացման  արդյունքները:

Առաջադրանք
Ավանդական հասարակությունների ճգնաժամը/ պատմել էջ 82-88, հարցերին պատասխանել/

Ավանդական հասարակություն
Ավանդական հասարակությունը բնորոշ էր Օսմանյան տերությանը, Իրանին, Հնդկաստանին, Չինաստանին, Ճապոնիային և մի շարք այլ երկրների։ Նոր դարերի առաջին փուլում այս երկրները շարունակում էին ապրել մինչարդյունաբերական հասարակության պայմաններում։ Նրանց տնտեսության մեջ շարունակում էր տիրապետել ձեռքի աշխատանքը և
ավանդույթների վրա հիմնված աշխատանքի կազմակերպումը։ Ողջ տնտեսությունը կարգավորում էր պետությունը և նրա վատ կառավարման հետևանքով տնտեսությունը գրեթե չէր զարգանում։ Միջնադարյան հասարակությունն ուներ խիստ դասային կառուցվածք։ Գյուղացիները համախմբված էին համայնքներում և գտնվում էին կիսաճորտական վիճակում։ Քաղաքներում արհեստավորներն ու վաճառականները միավորված էին համքարությունների մեջ, սակայն ազատ ապրանք արտադրելու ու վաճառելու իրավունք չունեին։ Յուրաքանչյուր դաս ուներ իր որոշակի իրավունքներն ու պարտականությունները։ Ազգակցական կապերն ու կրոնական պատկանելությունը կարևոր դեր էին խաղում հատկապես մահմեդական երկրներում։ Արևելյան երկրներում կրթությունը հասանելի էր միայն վերնախավին ու կրոնական գործիչներին, ինչի պատճառով բնակչության մեծ մասը մնում էր առանց կրթության։ Միապետը երկրի գլխավոր հողատերն էր, և նրա կամքը պարտադիր էր բոլորի համար։ Պետությունն վերահսկում էր կյանքի բոլոր ոլորտները, իսկ զարգացած պաշտոնեությունը, բանակը, ոստիկանությունը և դատարանը ապահովում էին այդ կարգը։

1. Ի՞նչ է ավանդական հասարակությունը։
Նոր ժամանակներում Արևելքի երկրները իրենց զարգացման մակարդակով բավական հետ էին եվրոպական առաջատար երկրների համեմատ: Գլխավոր պատճառը մինչարդյունաբերական դարաշրջանում ստեղծված հասարակության բնույթն էր։ Այդ հասարակությունը մնաց անփոփոխ, այդ հետևանքով էլ ստացել է ավանդական հասարակություն անվանումը։
2. Թվարկի՛ր ավանդական համարվող երկրներ։
Ավանդական հասարակությունը բնորոշ էր Օսմանյան տերությանը, Իրանին, Հնդկաստանին, Չինաստանին, Ճապոնիային և մի շարք այլ երկրների։