Անուն Ազգանուն-Արփի Փիրումյան
Դպրոց, դասարան-Արևմտյան դպրոց 5.1 դասարան
Երկարօրյա ծառայություն-չեմ օգտվում
Երթուղու համար և նշեք միակողմանի թե երկկողմանի-երթուղով չեմ օգտվում
Տանը լրացուցիչ անելու աշխատանքներ ընտրում եք թե չէ-ոչ
Ընտրությամբ գործունեության խումբ-Բնագիտություն
Լրացուցիչ խմբակներ/պար, լող, կարատե…/ և նշեք որտեղ-ոչ մի տեղ

142. Կետերի փոխարեն գրի´ր տրված բառերից մեկը:
Թոռնիկն արագ թռավ տատի գիրկը: (գիրկ, գիրք)
Միաժամանակ երեք գիրք Է կարդում: (գիրկ, գիրք)
Հորդ անձրևը կտրվելու միտք չուներ: (հորդ, հորթ)
Հորթը տրտինգ տալով վագեց մոր մոտ: (հորդ, հորթ)
143. Կետերի փոխարեն գրի´ր տրված բառերից մեկը:
Որդերի մեջ անծանոթ մի աղջիկ տեսա: (որդ, որթ)
Որթերի պատճառով ձկնորսության չգնացի: (որդ. որթ)
Շատ հաջող ավարտ ունեցավ մեր ձեռնարկը: (հաջող, հաչող)
Հաչող շունը կծան չի լինում: (հաջող, հաչող)
Երեխայի կտրիչ ատամներն արդեն դուրս էին եկել: (կտրիչ, կտրիճ)
Իմ բոլոր կտրիճ ընկերները հավաքվել են այսօր: (կտրիչ, կտրիճ)
144. Կետերի փոխարեն գրի´ր տրված բառերից մեկը:
Նստելու համար մի հարթ տեղ եմ փնտրում: (հարդ, հարթ)
Քամին ամբողջ հարդը բարձրացրել ու պտտում էր օդում: (հարդ, հարթ)
արբեր ախտեր քայքայել էին մարմինը: (աղտ, ախտ)
Փոշիով ու աղտ էր ծածկված փողոցը: (աղտ, ախտ)
Մի ուղտ քարավանից առանձնացել էր: (ուղտ, ուխտ)
Քո արած ուխտ թանկ է բոլորիս համար: (ուղտ, ուխտ)
145. Ընդգծված բառերը փոխարինի´ր հոմանիշներով: Ընտրածդ բառերի գրությունը ճշտի´ր բառարանի օգնությամբ:
Խոսքս մի ընդատի՝ր (մի՛ կտրիր):
Մինչև ե՞րբ պիտի գաղտնի (թաքուն) պահես:
Անձրևն ինչպես սկսվել էր, այնպես էլ ավարտվեց (վերջացավ):
Օդանավի ցած գալը (իջնելը) ոչ ոք չնկատեց:
146. Ընդգծված բառերը փոխարինի´ր հոմանիշներով: Ընտրածդ բառերի գրությունը ճշտի´ր բառարանի օգնությամբ:
Հորեղբորս մանչը (տղան) մրջյուններով շատ է հետաքրքրվում:
Մրջյունները կանոնավոր զորք ունեն և հարևան (դրկից) միջատների դեմ պատերազմելու են դուրս զալիս կանոնավոր շարքերով:
Մրջյուններն էլ պատերազմիչներ (թշնամիներ) ունեն. դրանք խոշոր ճանճերն են։

Հարցեր և առաջադրանքներ`

1. Որն է համարվում օրական և որը` տարեկան պտույտ։
Երկրի օրական պտույտ է համարվում Երկրի պտույտն իր առանցքի շուրջ։ Այն տևում է 24 ժամ։ Իսկ Երկրի տարեկան պտույտը դա Երկրի պտույտն է Արեգակի շուրջ, որը տևում է 365 օր 5 ժամ 48 րոպե 46 վայրկյան։
2. Ինչ է նշանակում ուղեծիր և ինչ տեսք ունի Երկրի ուղեծիրը։
Այն ուղին, որով շարժվում է մոլորակը, կոչվում է ուղեծիր։ Այն նաև անվանում են Երկրի հետագիծ: Երկրի ուղեծիրն ունի ձվածրի տեսք:
3. Նշեք տարվա գիշերահավասարի օրերը։
Տարվա մեջ լինում է երկու գիշերահավասար՝ գարնանը և աշնանը։ Գարնանային գիշերահավասարը լինում է մարտի 21-ին, իսկ աշնանայինը՝ սեպտեմբերի 23-ին։
4. Ինչպես կբացատրեք չորս տարին մեկ փետրվար ամսվա 29֊րդ օրվա ավելացումը և ինչպես են անվանում այդ տարին։
Երկրագունդը պտտվում է Արեգակի շուրջ 365 օր 5 ժամ 48 րոպե 46 վայրկյանում։ Յուրաքանչյուր չորս տարին մեկ այդ 5 ժամ 48 րոպե 46 վայրկյանը կազմում են մոտավորապես 24 ժամ, ինչի արդյունքում տարին ավելանում է 1 օրով։ Փետրվարին ավելանում է ևս 1 օր և 4 տարին մեկ փետրվարն ունենում է 29 օր, իսկ տարին՝ 366 օր։ Այդ տարին անվանում են Նահանջ տարի։

1676 թվականի Հունվարի 17-ին, Սեբաստյա քաղաքում ծնվեց Մանուկը` Պետրոսի և Շահրիստանի զավակը:

Դեռ վաղ տարիքից Մանուկը երազում էր դառնալ քահանա:
Նա գտավ մի ընկեր, որի հետ փախան դեպի լեռները, որտեղ ապրեցին որպես ճգնավորներ: Մանուկի ծնողները գտան նրանց և նրան տարան տուն: Սուրբ Նշանի վանահայրը Մանուկին առաջարկեց վանքում հասարակական աշխատանքներ կատարել, ինչը նորից մերժվեց ծնողների կողմից:

Նա սկսեց այցելել հարևան ընտանիքներից մեկի տուն, որտեղ մի մայր իր երկու դուստրերի հետ ապրում էր վանականի կյանքով: Նրա այցելությունների նպատակը նույն տանը ապրող քահանայի հետ զրուցելն էր, ով իրեն շատ բան սովորեցրեց վանական կյանքի մասին:

1691 թվականն էր, երբ Մանուկը վերջապես թույլատվություն ստացավ իր ծնողներից վանքում աշխատելու համար և շուտով ստացավ սարկավակի աստիճան: Հենց այս ժամանակ նա իր անունը փոխեց` դնելով Մխիթար:

Քսան տարեկան հասակում Սուրբ նշան վանքի վանահոր կողմից նա նշանակվեց քահանա:

Քսանհինգ տարեկանում Մխիթարը հիմնեց եկեղեցի Կոստանդոպոլսում, որի օրինակով էլ մի խումբ երիտասարդների հետ հիմնեց Մխիթարյան միաբանությունը:

1717 թվականին Վենետիկի Ծերակույտը հրովարտակով Սբ. Ղազար կղզին շնորհել է միաբանությանը։ Իսկ 1715 թվականին միաբանությունը տեղափոխվեց Սուրբ Ղազար կղզի` Վենետիկի Հանրապետության հրամանով:

Սուրբ Ղազար կղզում կառուցեց վանքը, որտեղ էլ մահացավ 73 տարեկան հասակում:

Նա թարգմանել, ստեղծել և տպագրել է հազարավոր աշխատություններ` հարստացնելով հայերեն գրականությունը: Այսօր նրա մատենադարանում պահվում են ավելի քան 5000 ձեռագրեր և 100000 տպագիր գրականություն:

Մհեր Հակոբյանի բլոգի մայրենիի բաժնի հղումը-https://hakobyanmher.wordpress.com/category/%d5%b4%d5%a1%d5%b5%d6%80%d5%a5%d5%b6%d5%ab/

1 նյութ

100. Տրված բառերից տեղ ցույց տվող ածանցավոր բառեր կազմի՛ր: դեղինով ընդգծիր գործածված մասնիկները (ածանցները): Գրիր, թե ինչու ես որոշ բառեր մեծատառով գրել։

Օրինակ՝
հույն – Հունաստան:

Հիվանդ-հիվանդանոց, ծաղիկ-ծաղկարան, մուկ-Մկաստան (Մկստան), հայ-Հայաստան, նիստ-նստարան, այբուբեն-այբենարան, դաս-դասարան, դպիր-դպրոց, դարբին-դարբնոց, հյուր-հյուրանոց, զոր(ք)-զորանոց, ռուս-Ռուսաստան, գործ-գործարան, բրուտ-բրուտանոց, կույս-կուսանոց, ուզբեկ-Ուզբեկստան, հնդիկ-Հնդկաստան, թուփ-թփուտ, ծիրանի-ծիրանանոց:

102. Բնակավայր կամ տեղանք ցույց տվող բառերին այնպիսի ածանցներ ավելացրու, որ նոր բառերը տվյալ տեղի բնակիչ իմաստն արտահայտեն:

Օրինակ՝
լեռն – լեռնցի:

Երևան-երևանցի, քաղաք-քաղաքացի, Վան-Վանեցի (վանեցի), Մուշ-Մշեցի (մշեցի), Աշտարակ-Աշտարակեցի (աշտարակեցի), Արտաշատ-Արտաշատցի (աշտարակցի), Դվին-Դվինցի (դվինեցի), Կարս-Կարսցի (կարսեցի), Գյումրի-գյումրեցի, Լոռի-Լոռեցի (լոռեցի), Ամերիկա-Ամերիկացի (ամերիկացի), Նյու-Յորք-Նյու-Յորքցի (նյու-յորքցի), Լոնդոն-Լոնդոնցի (լոնդոնցի), սար,-սարեցի գյուղ-գյուղացի:

2 նյութ

57.Տրված բառերի հականիշները գրի´ր:

Սիրուն-տգեղ, լավ-վատ, մեծ-փոքր, ներքև-վերև, ուշադիր-անուշադիր, բարեկամ-օտար, աղքատ-հարուստ, կուշտ-սոված, դիտավորյալ-միամիտ, հիշել-մոռանալ, վառել-հանգցնել, դրական-բացասական, հրաժեշտ տալ-բարևել, հյուսել-քանդել, թույլատրել-արգելել, ընկնել-բարձրանալ, գումարել-հանել, թափթփել-հավաքել, պապանձվել-խոսել, գիշեր-ցերեկ, ելք-մուտք, ավարտել-սկսել, օգնել-խանգարել, արագացնել-դանդաղացնել (դանդաղեցնել):

64.Ամառն ու ճմեռը նկարագրի´ր գործածելով, ինչքան հնարավոր է, շատ հականիշներ:

Ամառն շոգը (ամռանը շոգ է), իսկ ձմեռ (ձմռանը)՝ ցուրտ:

Ամառն ուտումեն (ամռանը ուտում են) պաղպաղակ, իսկ ձմեռն (ձմռանը) չեն ուտում:

Ձմեռը երկարը (երկար է), ամառը՝ կարճը (կարճ):

Ամառն (ամռանը) գիշերը երկարը (երկար է), ձմեռը՝ (ձմռանը) կարճ:

Ամռը (ամռանը) ցերեկը կարճը (կարճ է), իսկ ձմեռը (ձմռանը) երկար:

Ամառը կարճաթեվովեն (ամռանը կարճաթևով են), իսկ ձմռանը՝ ոչ:

Ամռանը լողումեն (լողում են), իսկ ձմռանը չեն լողում:

Ամռանը չեն հագնում բաչկոն (բաճկոն), իսկ ձմռանը հագնումեն (հագնում են):

Աշուն է, ուշ է: Ես և ընկերներս զբոսնում ենք անտառով, իջանք ձոր։ Ձորում մշուշ է։ Փչում է թույլ քամի։ Աշնան քամին այնպես անուշ է: Թվում է, թե աշնանը ծառերն ավելի խոնարհ են լինում։ Թռչյունները նայում են ծառերի մերկացած ճյուղերին, նայում են ու հառաչում աշնան ետևից: Ընկերներս նորից մասուր են բերում սարերից։ Ամպրոպից հետո արև է բացվել։ Աշնանը թվում է, թե երկինքն ավելի կապույտ է լինում, և խոտերն ավելի կանաչ են լինում։ Ամպրոպից հետո մենք հավաքվում էինք գնալ տուն, բայց հասկացանք, որ գետինը թաց է լինելու և ցեխոտ։ Բարի է լինում արևն ավելի, երբ անձրևն ավարտվում է։
Աշունը ձորն է մտնում։ Ձորերի միջով փչում է աշնանային մեղմ քամին:
Մաշված, քաշված մի աշուն․․․ Հանդիպեցինք մի շուն, տխուր, բայց անչափ խորիմաստ հայացքով մեզ էր նայում։ Շարունակեցինք քայլել, հանդիպեցինք առվակի, աշնանամուտի ջրերը բարակ հոսում էին առվակով։
Չնկատեցինք ինչպես մթնեց և ցրտեց։ Ցուրտը մի թևից փչում է աշնան ետևից:

1.Նարեն  8 տարեկան է, իսկ հայրիկը նրանից մեծ է 25 տարով: 4 տարի հետո հայրիկը Նարեից   քանի՞ տարով մեծ կլինի:
1)8+25=33
2)8+4=12
3)33+4=37
4)37-12=25
2.Կարինեի մայրիկը 32 տարեկան է, իսկ Կարինեն  նրանից փոքր է 20  տարով։ 6 տարի հետո Կարինեն մայրիկից   քանի՞ տարով փոքր կլինի:
1)32-20=12
2)32+6=38
3)12+6=18
4)38-18=20
3.Անահիտը 5 տարեկան է, իսկ հայրիկը նրանից մեծ է 7 անգամ: 5 տարի հետո հայրիկը Անահիտից քանի՞ անգամ մեծ կլինի:
1)7×5=35
2)5+5=10
3)35+5=40
4)40:10=4
4.Արթուրի  պապիկը 70 տարեկան է։ Արթուրը իր պապիկից փոքր է 7 անգամ։ 5 տարի հետո Արթուրը  քանի՞ տարով փոքր կլինի իր  պապիկից։
1)70:7=10
2)70+5=75
3)10+5=15
4)75-15=60
5.Արմենի և  իր մայրիկի  տարիքների գումարը  30 է։ Որքա՞ն կլինի նրանց տարիքների գումարը 4 տարի հետո։
1)30+4+4=38
6.2 տարի առաջ  եղբորս և իմ տարիքների գումարը  18 էր: Որքա՞ն է մեր տարիքների գումարը 2  տարի հետո։
1)18+2+2=22
2)22+2+2=26
7.5 տարի առաջ   իմ և տատիկիս տարիքների գումարը  66 էր: Որքա՞ն մեր տարիքների գումարը 3  տարի հետո։
1)66+5+5=76
2)76+3+3=82
8.Ես 9 տարեկան եմ, մայրիկս ինձանից մեծ է 25  տարով, հայրիկս  մայրիկիցս մեծ է  3 տարով։ 6 տարի հետո հայրիկս քանի՞   տարով մեծ կլինի ինձանից։
1)9+25=34
2)34+3=37
3)37+6=43
4)9+6=15
5)43-15=28
9.Ես 8 տարեկան եմ, եղբայրս 3 տարով փոքր է ինձանից, մայրիկս 28 տարով մեծ է եղբորիցս: Հայրիկս 4 տարով մեծ է մայրիկիցս: 5 տարի հետո  հայրիկս քանի՞ տարով մեծ կլինեն ինձանից։
1)8-3=5
2)5+28=33
3)33+4=37
4)37+5=42
5)42-13=29
10.Մայրիկս 35 տարեկան է, իսկ հայրիկս նրանից 5 տարով է մեծ, իսկ ես հայրիկիցս փոքր եմ  5 անգամ: Քանի՞ տարեկան եմ ես:
1)35+5=40
2)40:5=8
11.Իմ փոքրիկ քույրիկ Աստղիկը ինձանից փոքր է յոթ անգամ։ Ես յոթ տարեկան եմ։ Երեք տարի հետո   որքա՞ն կլինի  իմ և Աստղիկի տարիքների գումարը։
1)7:7=1
2)7+3=10
3)1+3=4
4)10+4=14