Երկուշաբթի
Երեքշաբթի
Չորեքշաբթի
Հինգշաբթի
Ուրբաթ

1.Խաղող, հաղարջ, քաղաք բառերում  ի՞նչ մաս կա, առանց որի մեր ճաշը  համ չի ունենա:
աղ
2.Ըստ ձևաիմաստային դասակարգման՝ ի՞նչ տեսակ բառեր կան հետևյալ նախադասության մեջ. «Գնա  հորթ  ասա՝  հորթ  անձրևից  հորթը  թրջվեց»:
Հորդ, հորդ, հորթ
3.Ունկնդիր, ունկավոր, ունկնախից բառերից ո՞րը  «չի լսում»:
ունկախից
4.Մոգ, արատ, սաթ, ասա, ների աղտ, կերոն բառաշարքը հակառակ ուղղությամբ կարդալ որպես նախադասություն:
Նորեկ տղա, իրեն ասա, սաթ տարա գոմ։
5.Ո՞ր բառն է ավելորդ  շարքում՝  տաբատ, քաղաք, դարակ, կատակ, պարապ:
դարակ
6.Շուշան, Հասմիկ, Մանուշակ, Անթառամ, Նվարդ, Նունուֆար . որը նաև ծաղիկ չէ:
Նվարդ
7.Առաջին մասս պարիսպ է, երկրորդս` ավերված քաղաք, միասին` մարդու հասակ:
Պատանի
8. Ո՞ր մրգի առաջին տառը հանենք, որ դառնա մարմին բառի հոմանիշը:
Ծիրան

1. Подберите к данным существительным прилагательные.
город (какой?) – большой, столица (какая?) – красивая
страна (какая?) – известная, море (какое?) – холодное
князь (какой?) – добрый, место (какое?) – хорошее
дворцы (какие?) – шикарные, соборы (какие?) – большие
2. Допишите окончания глаголов в настоящем времени.
1. Когда ты учил уроки? – Обычно я готовлю уроки вечером.
2. Кому ты сейчас звонишь? – Я не звоню, я читаю.
3. Куда ты спешишь? – Я спешу в школу.
4. Ты любишь читать? – Да, очень люблю

3. Перепишите, вставляя предлоги.

Молодые люди из разных городов, сёл и деревень приезжают в
Москву учиться.

2. Москва много раз объединяла россиян к борьбе за независимость.

3. Первые трамваи, троллейбусы вышли в улицы; люди
спешат на работу.

4. Есть города, о которых пишут в газетах, говорят
по радио и на телевизионных передачах.

Առաջադրանքներ (դասարանում)
1) Գտե՛ք թվի բացարձակ արժեքը.
ա) |-729|=729        
բ) -62771=62771       
գ) +334=-334
դ) 0=0                
ե) +152324=-152324     
զ) -978=978
2) Համեմատե՛ք հետևյալ ռացիոնալ թվերը.
ա)+3 4/5 > -2 1/6
բ)-6 3/10 < 0
գ)-9 1/10 < -8 2/3
դ)0 < +6 1/2
ե) -3 5/6 < -3 3/4
զ)+8 3/10 > +8 4/9
3) Կատարե՛ք գումարում.
121/10
74/5
-143/10
1883/100
-257/10
-3/4
-26/10
-65/7
4) Կատարե՛ք հանում.
3
19/50
23/6
261/100
1327/44
1853/9

1․ Կետերը փոխարինի՛ր ր կամ ռ տառով (հարկ եղած դեպքում օգտվի՛ր ուղղագրական բառարանից):
Առծիվ, առյուծ, հուրի, մրմուռ, մարմար, մրմռոց, փրփրել, բարբառել, առհամարհել, բառձ, պառկել:
2․Կետերի փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշներից ամենահարմարը:
Ջուրը շատ սառն էր, ճիշտ օրվա նման:
Տակն ու վրա եղած ծովը ծեծում էր ափերը:
Ինչո՞ւ ես այդպես անշարժ, նստել՝ փայտ կուլ տվածի նման:
Մարդն այնպես արագ էր քայլում, կարծես կարևոր մի բանից ուշանում էր:
Փոքրիկը մի քիչ ոտքը կախ գցեց, հետո հանդգնեց ու մոտ եկավ:
Ի վերջո այնպիսի մի տաճար կառուցեց որ բոլորին զարմացրեց իր արվեստով։
3․ Տրված բառերն ըստ հոմանիշության բաժանի՛ր հինգ խմբի (կարող ես օգտվել բառարանից)։
Շրջել, թափառել, շրջագայել, ցնորվել, պտտվել,
Խորհրդածել, մտածել, խորհել, մտմտալ.
Խենթանալ, գժվել, ցնդել, խելագարվել, հիմարանալ.
Կողոպտել, գողանալ, թալանել, հափշտակել, գռփել.
Հեկեկալ, լալ, ողբել, արտասվել, հեծկլտել.
4․ Կետերը փոխարինի՛ր փակագծում տրված բառերից մեկով:
Նրա ստեղծած զարդանկարը հնագույն արվեստն է հիշեցնում:
Ծննդյան օրը փոքրիկին նկարազարդ մի գիրք նվիրեցին:
Հագին զարդանախշ կտորից սովորական զգեստ էր, որ նրան շատ էր սազում:
Տաճարի նախշազարդ արտացոլված է մեր երկրի բնությունը:
Նրա գրամեքենա ամբողջ ցերեկը չխկչխկում էր:
Ինձ մեքենագիր էջեր տվեց ու խնդրեց, որ անպայման կարդամ:
5.Բաղադրյալ բառեր կազմիր այնպե՛ս, որ տրված բառերի առաջին բաղադրիչները լինեն վերջում: Ի՞նչ է փոխվում:
Օրինակ՝
բռնակալ — լիաբուռ:

Գրական, շնչասպառ, քնել, ջրկիր, գլխարկ, խմբավար:
Գրական — գրապահարան
Շնչասպառ — շնչակտուր
Քնել — քնաբեր
Ջրկիր — ջրատար
Գլխարկ — գլխիկ
Խմբավար — խմբապետ

Կարդում ենք Տերյան…

Լույսն էր մեռնում, օրը մթնում.
Մութը տնից տուն էր մտնում.
Ես տեսա քեզ իմ ճամփի մոտ,
Իմ մտերի՛մ, իմ անծանո՛թ։
Աղբյուրն անուշ հեքիաթի պես
Իր լույս երգով ժպտում էր մեզ.
Դու մոտեցար մեղմ, համրաքայլ,
Որպես քնքուշ իրիկվա փայլ։
Անակնկալ բախտի նըման,
Հայտնվեցիր պայծառ-անձայն.
Անջատվեցինք համր ու հանդարտ,
Կյանքի ճամփին մի ակնթա՜րթ…

Բանաստեղծությունները սովորում ենք անգիր

1. Ստուգի՛ր տրված բառաշարքերի բոլո՞ր բառերն են ճիշտ գրված, և սխալներն ուղղի՛ր:
Ա. Արդար, դրդել, զվարդ (զվարթ), արդյոք , որդի, բրդել, կարդալ, երդում, արդյունք, արդնանալ (արթնալալ), վաղորդյան, շքերդ (շքերթ), օրիորդ :
Բ. Ընդամենը, խնդիր, շանդահարել (շանթահարել), ընդունել, կենդանի, ընդհանուր, դադար, օդանցք, անօդևան (անօթևան), բացօդյա (բացօթյա) — երկու տարբերակներն էլ կիրառվում են
2․ Ա և Բ խմբերի բառերի գրությունը համեմատի՛ր: Ինչո՞ւ են Բ խմբի բառերը ն-ով գրվում:
Ա. Ամբիոն, ամբարտավան, ամբար, ամբողջ, զամբյուղ, ըմբիշ, ամպ,    ամփոփ, ամփոփում, համբերել, ճամպրուկ, ճամփա, փամփուշտ:
Բ. Անբուժելի, անբարյացկամ, անպարտ, անպայման,անպատրաստ, անփոխարինելի, անփույթ:
Որովհետև Բ խմբի բառերը գրվում են «ան» նախածանցով։
3. Ընդգծված բառերի և բառակապակցությունների փոխարեն գրի՛ր տրված հոմանիշները:
Հայտնվի, պարզապես, գահավիժում էր, զմրուխտ, դեգերում են, վայրը, անցնելու, անընդհատ,կտրվի, կաթիլ, վառվում են, գնալ, սքանչացել էին:

Մի  անգամ Սահարայի բեդվին ցեղերի մի քանի առաջնորդներ Փարիզի մոտ մեծ ջրվեժ տեսան:Սովորական ջրվեժ էր, որ բյուրեղապակե կոթողի նման ընկնում էր (գահավիժում էր) ցած:

Բայց բեդվինները հիացել էին (սքանչացել էին)։

Անապատում մարդիկ քանի՜ օր են թափառում (դեգերում են) ջրհորին հասնելու համար: Քանի՜ ժամ են փորում նորից ու նորից (անընդհատ) փլչող ավազը, մինչև որ փոսի հատակին ջրիկ ցեխ երևա (հայտնվի)։

Ջրի ամենափոքրիկ շիթերից (կաթիլ) անգամ հողի վրա բոցկլտում են (վառվռում են) 
խոտի վառ կանաչ (զմրուխտ) կայծերը: Երբ մի տեղ անձրև է գալիս, ամբողջ Սահարայից մարդիկ շտապում են տեսնելու այդ տեղը (վայրը):  

Բեդվինները պատրաստ են հարյուրավոր կիլոմետրեր կտրել, (անցնելու) որպեսզի տեսնեն, թե խոտն ինչպե՞ս է աճում:

Բեդվինները ուղղակի (պարզապես) չէին կարողանում այդտեղից հեռանալ: Նրանք խնդրեցին շտապեցնող հյուրընկալին.

-Սպասենք, մինչև ջուրը վերջանա: (կտրվի)

4. Բառաշարքում առանձնացնել հոմանիշ բառերի վեց զույգ:
ա) Գոտեմարտիկ, բերկրանք, կողով, ատելություն, ուժ, երաշխիք, հրճվանք, ըմբիշ, զորություն, հակակրանք, զամբյուղ, գրավական:
Գոտեմարտիկ-ըմբիշ
Բերկրանք-հրճվանք
կողով-զամբյուղ
ատելություն-հակակրանք
ուժ-զորություն
երաշխիք-գրավական

բ) Արահետ, թագավոր, անուրջ, հարգանք, դրախտ, երեկո, գահակալ, մթնշաղ, երազանք, կածան, եդեմ, ակնածանք:
Արահետ-կածան
թագավոր-գահակալ
անուրջ-երազանք
դրախտ-եդեմ
երեկո-մթնշաղ
հարգանք-ակնածանք

գ) Ագահ, ապերախտ, երկչոտ, դյութական, խարտյաշ, արդարացի, անկուշտ, կախարդական,  երախտամոռ, շիտակ, անհամարձակ, ոսկեգույն:
Ագահ-անկուշտ
ապերախտ-երախտամոռ
երկչոտ-անհամարձակ
դյութական-կախարդական
խարտյաշ-ոսկեգույն
արդարացի-շիտակ

դ) Բերկրանք, կարեկցանք, դեզ, խանդավառություն, իրիկնամուտ, պատնեշ,  խինդ,  կույտ, պարիսպ, խիղճ,  եռանդ, վերջալույս:
Բերկրանք-խինդ
կարեկցանք-խիղճ
դեզ-կույտ
խանդավառություն-եռանդ
իրիկնամուտ-վերջալույս
պատնեշ-պարիսպ

ե) Ծածուկ, համեստ, կայուն,  հիասքանչ, անմիտ, գաղտնի, խոժոռ, ամուր,  խոնարհ, ապուշ, զմայլելի, մռայլ:
Ծածուկ-գաղտնի
համեստ-խոնարհ
կայուն-ամուր
հիասքանչ-զմայլելի
անմիտ-ապուշ
մռայլ-խոժոռ
5. Ստեղծագործական աշխատանք
Առաջին ձյունը
Ձյան փաթիլի պատմությունը
Ձյունը իր երգն է երգում

Առաջին Ձյունը
Էլմիրան երազում էր հայտնվել Թայլանդում, ավելի ճիշտ Բանգքոկում։ Նա փոքրուց հետաքրքրվում էր այդ երկրով, սովորում էր լեզուն և ուսումնասիրում հին ավանդույթները։ Էլմիրան հասկանում էր, որ հիմա նա հնարավորություն չունի այդ երազանքը իրականացնել, քանի որ ձմեռ է, օդանավակայանը չեղարկել էր բոլոր չվերթները։

Առօրյա կյանքում մարդու կամ սարքի կողմից կատարվող ցանկացած գործողություն մենք սովորաբար անվանում ենք աշխատանք: Աշխատանք ենք համարում նաև մարդու մտավոր գործունեությունը: «Մեխանիկական աշխատանք» հասկացությունը ֆիզիկայում ավելի հստակ սահմանում ունի:Եթե պահարանը տեղափոխելու համար նրա վրա ուժ ենք կիրառում, սակայն պահարանը տեղից չի շարժվում, ապա այդ դեպքում մեխանիկական աշխատանք չենք կատարում:

Մեխանիկական աշխատանքը կախված է կիրառված ուժի մեծությունից և մարմնի անցած ճանապարհից:
Որքան մեծ է մարմնի վրա ազդող ուժը և մարմնի անցած ճանապարհը, այնքան մեծ է կատարված աշխատանքը:
Պարզագույն դեպքում, երբ մարմինը շարժվում է կիրառված ուժի ուղղությամբ, աշխատանքը որոշվում է ուժի և անցած ճանապարհի արտադրյալով. Աշխատանք = Ուժ · Ճանապարհ
Եթե մարմնի վրա ազդող F ուժի ուղղությամբ մարմինն անցել է S ճանապարհ, ապա այդ ուժի կատարած աշխատանքը՝ A-ն հավասար է. A=F⋅S
Ի պատիվ անգլիացի գիտնական Ջեյմս Ջոուլի՝ աշխատանքի միավորը կոչվում է ջոուլ (Ջ)։
1 Ջ-ը այն աշխատանքն է, որը կատարում է 1 Ն ուժը 1 մ ճանապարհի վրա. 1 Ջ =1 Ն ⋅1 մ:

Այն ֆիզիկական մեծությունը, որը բնութագրում է մարմնի աշխատանք կատարելու ունակությունը, կոչվում էներգիա (E):
Մարմինների հնարավոր փոխազդեցության կամ նրանց շարժմամբ պայմանավորված էներգիան անվանում են մեխանիկական էներգիա:

Տնային առաջադրանք

Պատասխանել հարցերին
1․ Ո՞ր դեպքում է կատարվում մեխանիկական աշխատանք:
Երբ մարդը կատարում է աշխատանք ներգործելով, որևէ առարկայի, կամ մարմինի վրա, նա կատարում է մեխանիկական աշխատանք։
2․ Ինչի՞ց է կախված մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը:
Մեխանիկական աշխատանքի մեծությունը կախված է մարմնի վրա ազդող ուժի, և անցած ճանապարհի մեծությունից։

Առաջադրանքներ (դասարանում)

1) Երեք ապրանքատար վագոններով տեղափոխում էին 1450 արկղ բեռ։ Ճանապարհին առաջին վագոնից 75 արկղ տեղափոխեցին երկրորդը, 45 արկղ՝ երրորդը։ Այն բանից հետո, երբ կայարաններից մեկում երրորդ վագոնից իջեցրին 250 արկղ, բոլոր երեք վագոններում եղած արկղերի քանակները հավասարվեցին։ Սկզբում քանի՞ արկղ կար վագոններից յուրաքանչյուրում։
1450-250=1200
1200:3=400
400+45+75=520 առաջին
400-45=355 երկրորդ
2) Դպրոցի աշակերտներից 15—ը գերազանցիկ են: Դա դպրոցի բոլոր աշակերտների 5 %—ն է: Քանի՞ աշակերտ կա դպրոցում:
100:5=20 հատ
20×15=300 աշակերտ
3) Առաջին գործարանում կար 500 բանվոր, իսկ երկրորդում՝ 600։ Երկրորդ գործարանի բանվորների քանակն ավելացավ 35 %-ով, իսկ երկու գործարանների բանվորների ընդհանուր քանակը՝15 %-ով։ Քանի՞ բանվոր էր աշխատում առաջին գործարանում այդ փոփոխություններից հետո։
600:100=6
6×35=210
600+210=810
600+500=1100
1100:100×15=165
1100+165=1265
1265-810=455 բանվոր
4) Հաշվել.
ա) 34–(–7)=41
բ) 101 – (–8)=109
գ) 29 – (–11)=40
դ) –70 – (–14)=56
ե) –48–(–25)=28
զ) –17 – (–34)=17
է) –52 – (–2)=-50
ը) 82 – (–3)=85
5) Անտառը գրավում է 130000 հա տարածք։ Դրա 35 %-ը հաճարենու անտառն է, 16 %-ը՝ սոճու, 20 %-ը՝ եղևնու, 24 %ը՝ կաղնու, մնացածը՝բոխու։ 
Ամեն մի տեսակ անտառի քանի՞ հեկտար կա տվյալ տարածքում։ 
Կազմե՛ք համապատասխան շրջանաձև դիագրամ։

6) Շոգենավը, որի սեփական արագությունը 6 անգամ մեծ է գետի հոսանքի արագությունից, հոսանքի ուղղությամբ 3 ժամում անցել է 63 կմ։ Գտե՛ք շոգենավի սեփական արագությունը և գետի հոսանքի արագությունը։
63:3=21կմ/ժ
21:3=7կմ/ժ
7) Գտնել բաց թողած թիվը.